Giải Bài 5.25 trang 108 SGK Toán 9
Đề bài
Cho hai điểm $O$ và $O'$ cách nhau một khoảng 5 cm. Mỗi đường tròn sau đây có vị trí tương đối như thế nào đối với đường tròn $(O; 3\text{ cm})$.
a) Đường tròn $(O'; 3\text{ cm})$;
b) Đường tròn $(O'; 1\text{ cm})$;
c) Đường tròn $(O'; 8\text{ cm})$.
Lời giải
Gọi $d = OO' = 5\text{ cm}$ là khoảng cách giữa hai tâm. Đường tròn đã cho là $(O; R)$ với $R = 3\text{ cm}$. Ta so sánh $d$ với $R + r$ và $|R - r|$ (với $r$ là bán kính đường tròn $(O')$).
a) Với đường tròn $(O'; 3\text{ cm})$:
Ở đây $r = 3\text{ cm}$.
Ta có:
$$R + r = 3 + 3 = 6\ (\text{cm}), \qquad |R - r| = |3 - 3| = 0\ (\text{cm}).$$
Vì $|R - r| < d < R + r$ (tức $0 < 5 < 6$) nên hai đường tròn $(O; 3\text{ cm})$ và $(O'; 3\text{ cm})$ cắt nhau (tại hai điểm).
b) Với đường tròn $(O'; 1\text{ cm})$:
Ở đây $r = 1\text{ cm}$.
Ta có:
$$R + r = 3 + 1 = 4\ (\text{cm}).$$
Vì $d > R + r$ (tức $5 > 4$) nên hai đường tròn $(O; 3\text{ cm})$ và $(O'; 1\text{ cm})$ ở ngoài nhau (không có điểm chung).
c) Với đường tròn $(O'; 8\text{ cm})$:
Ở đây $r = 8\text{ cm}$.
Ta có:
$$|R - r| = |3 - 8| = 5\ (\text{cm}).$$
Vì $d = |R - r|$ (tức $5 = 5$) nên hai đường tròn tiếp xúc trong với nhau. Do $R < r$ nên đường tròn $(O; 3\text{ cm})$ nằm trong và tiếp xúc trong với đường tròn $(O'; 8\text{ cm})$.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.