Giải Tranh luận trang 108 SGK Toán 9
Đề bài
Tròn cho rằng: Nói "hai đường tròn không cắt nhau" cũng có nghĩa là "hai đường tròn không giao nhau". Theo em, Tròn đúng hay sai?
Lời giải
Nhắc lại các vị trí tương đối của hai đường tròn (SGK)
Hai đường tròn phân biệt có thể ở một trong các vị trí sau, phân loại theo số điểm chung:
- Cắt nhau: có đúng $2$ điểm chung (gọi là hai giao điểm).
- Tiếp xúc nhau (tiếp xúc trong hoặc tiếp xúc ngoài): có đúng $1$ điểm chung (gọi là tiếp điểm).
- Không giao nhau (ở ngoài nhau, hoặc đường tròn này đựng đường tròn kia): có $0$ điểm chung.
Phân tích lời của Tròn
- "Hai đường tròn *không cắt nhau*" nghĩa là chúng *không có đúng $2$ điểm chung*. Trường hợp này gồm cả: hai đường tròn tiếp xúc nhau (có $1$ điểm chung) và hai đường tròn không giao nhau (có $0$ điểm chung).
- "Hai đường tròn *không giao nhau*" nghĩa là chúng không có điểm chung nào ($0$ điểm chung).
Hai cách nói này không giống nhau, vì khi hai đường tròn tiếp xúc nhau thì chúng "không cắt nhau" (không có $2$ điểm chung) nhưng vẫn "có giao nhau" (có $1$ điểm chung là tiếp điểm).
Kết luận
Bạn Tròn nói sai. "Không cắt nhau" chỉ có nghĩa là không có $2$ điểm chung, nó bao gồm cả trường hợp tiếp xúc (có $1$ điểm chung) chứ không đồng nghĩa với "không giao nhau" (không có điểm chung nào).
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.