Sách giáo khoa Toán 9 Tập một

Giải Bài 4.8 trang 78 SGK Toán 9

Bài tập cuối Chương IV. Hệ thức lượng trong tam giác vuông   Đã kiểm chéo

Đề bài

Giải tam giác ABCABC vuông tại AA có BC=aBC = a, AC=bAC = b, AB=cAB = c, trong các trường hợp (góc làm tròn đến độ, độ dài cạnh làm tròn đến chữ số hàng đơn vị):

a) a=21a = 21, b=18b = 18;

b) b=10b = 10, C^=30∘\hat{C} = 30^\circ;

c) c=5c = 5, b=3b = 3.

Lời giải

Tam giác ABCABC vuông tại AA nên BC=aBC = a là cạnh huyền, hai cạnh góc vuông là AC=bAC = b và AB=cAB = c; ta có B^+C^=90∘\widehat{B} + \widehat{C} = 90^\circ.

a) a=21a = 21, b=18b = 18.

Theo định lí Pythagore:
c=a2−b2=212−182=441−324=117≈11.c = \sqrt{a^2 - b^2} = \sqrt{21^2 - 18^2} = \sqrt{441 - 324} = \sqrt{117} \approx 11.

Xét góc BB: sin⁡B=ACBC=ba=1821≈0,857\sin B = \dfrac{AC}{BC} = \dfrac{b}{a} = \dfrac{18}{21} \approx 0{,}857, suy ra B^≈59∘\widehat{B} \approx 59^\circ.

Do đó C^=90∘−B^≈90∘−59∘=31∘\widehat{C} = 90^\circ - \widehat{B} \approx 90^\circ - 59^\circ = 31^\circ.

Vậy c≈11c \approx 11, B^≈59∘\widehat{B} \approx 59^\circ, C^≈31∘\widehat{C} \approx 31^\circ.

b) b=10b = 10, C^=30∘\widehat{C} = 30^\circ.

Vì B^+C^=90∘\widehat{B} + \widehat{C} = 90^\circ nên B^=90∘−30∘=60∘\widehat{B} = 90^\circ - 30^\circ = 60^\circ.

Ta có c=ABc = AB, với tan⁡C=ABAC=cb\tan C = \dfrac{AB}{AC} = \dfrac{c}{b}, suy ra
c=b⋅tan⁡C=10⋅tan⁡30∘≈10⋅0,577≈6.c = b \cdot \tan C = 10 \cdot \tan 30^\circ \approx 10 \cdot 0{,}577 \approx 6.

Lại có cos⁡C=ACBC=ba\cos C = \dfrac{AC}{BC} = \dfrac{b}{a}, suy ra
a=bcos⁡C=10cos⁡30∘≈100,866≈12.a = \dfrac{b}{\cos C} = \dfrac{10}{\cos 30^\circ} \approx \dfrac{10}{0{,}866} \approx 12.

Vậy B^=60∘\widehat{B} = 60^\circ, c≈6c \approx 6, a≈12a \approx 12.

c) c=5c = 5, b=3b = 3.

Theo định lí Pythagore:
a=b2+c2=32+52=9+25=34≈6.a = \sqrt{b^2 + c^2} = \sqrt{3^2 + 5^2} = \sqrt{9 + 25} = \sqrt{34} \approx 6.

Xét góc BB: tan⁡B=ACAB=bc=35=0,6\tan B = \dfrac{AC}{AB} = \dfrac{b}{c} = \dfrac{3}{5} = 0{,}6, suy ra B^≈31∘\widehat{B} \approx 31^\circ.

Do đó C^=90∘−B^≈90∘−31∘=59∘\widehat{C} = 90^\circ - \widehat{B} \approx 90^\circ - 31^\circ = 59^\circ.

Vậy a≈6a \approx 6, B^≈31∘\widehat{B} \approx 31^\circ, C^≈59∘\widehat{C} \approx 59^\circ.

Đáp số

c≈11c \approx 11; B^≈59∘\widehat{B} \approx 59^\circ; C^≈31∘\widehat{C} \approx 31^\circB^=60∘\widehat{B} = 60^\circ; c≈6c \approx 6; a≈12a \approx 12a≈6a \approx 6; B^≈31∘\widehat{B} \approx 31^\circ; C^≈59∘\widehat{C} \approx 59^\circ

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.