Sách giáo khoa Toán 9 Tập một

Giải Vận dụng trang 77 SGK Toán 9

Bài 12. Một số hệ thức giữa cạnh, góc trong tam giác vuông và ứng dụng   Đã kiểm

Đề bài

Giải bài toán ở tình huống mở đầu với α=27∘\alpha = 27^\circ và β=19∘\beta = 19^\circ (làm tròn đến chữ số thập phân thứ hai).

Lời giải

Tình huống mở đầu. Để tính chiều cao AHAH của một vật dựng thẳng đứng (cây/cột/tháp) mà không tới được chân HH, người ta chọn hai điểm CC, DD trên mặt đất thẳng hàng với HH (CC ở giữa DD và HH), với CD=20CD = 20 m. Tại CC nhìn lên đỉnh AA được góc nâng α=27∘\alpha = 27^\circ, tại DD được góc nâng β=19∘\beta = 19^\circ.

Lời giải.

Vì vật dựng thẳng đứng nên AH⊥DHAH \perp DH, do đó hai tam giác ACHACH và ADHADH vuông tại HH.

Xét △ACH\triangle ACH vuông tại HH có ACH^=27∘\widehat{ACH} = 27^\circ. Theo hệ thức giữa cạnh và góc trong tam giác vuông:

CH=AHtan⁡27∘.CH = \dfrac{AH}{\tan 27^\circ}.

Xét △ADH\triangle ADH vuông tại HH có ADH^=19∘\widehat{ADH} = 19^\circ:

DH=AHtan⁡19∘.DH = \dfrac{AH}{\tan 19^\circ}.

Vì CC nằm giữa DD và HH nên CD=DH−CHCD = DH - CH, suy ra:

CD=AH(1tan⁡19∘−1tan⁡27∘).CD = AH\left(\dfrac{1}{\tan 19^\circ} - \dfrac{1}{\tan 27^\circ}\right).

Do đó:

AH=CD1tan⁡19∘−1tan⁡27∘=201tan⁡19∘−1tan⁡27∘.AH = \dfrac{CD}{\dfrac{1}{\tan 19^\circ} - \dfrac{1}{\tan 27^\circ}} = \dfrac{20}{\dfrac{1}{\tan 19^\circ} - \dfrac{1}{\tan 27^\circ}}.

Thay số: 1tan⁡19∘≈2,9042\dfrac{1}{\tan 19^\circ} \approx 2{,}9042 và 1tan⁡27∘≈1,9626\dfrac{1}{\tan 27^\circ} \approx 1{,}9626, nên mẫu số ≈2,9042−1,9626=0,9416\approx 2{,}9042 - 1{,}9626 = 0{,}9416. Vậy:

AH≈200,9416≈21,24 (m).AH \approx \dfrac{20}{0{,}9416} \approx 21{,}24 \ (\text{m}).

Kiểm tra. Khi AH≈21,24AH \approx 21{,}24 m thì CH≈21,24tan⁡27∘≈41,69CH \approx \dfrac{21{,}24}{\tan 27^\circ} \approx 41{,}69 m và DH≈21,24tan⁡19∘≈61,69DH \approx \dfrac{21{,}24}{\tan 19^\circ} \approx 61{,}69 m, nên DH−CH≈20DH - CH \approx 20 m =CD= CD (thỏa mãn).

Vậy chiều cao cần tìm là AH≈21,24AH \approx 21{,}24 m.

Đáp số

AH≈21,24AH \approx 21{,}24 m

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.