Sách giáo khoa Toán 7 Tập hai

Giải Tranh luận trang 6 SGK Toán 7

Bài 20. Tỉ lệ thức   Đã kiểm chéo

Đề bài

Vuông: "Tỉ lệ thức là một đẳng thức giữa hai phân số mà thôi."
Tròn: "Điều này có đúng không nhỉ?"
Em hãy giúp Vuông trả lời câu hỏi trên nhé!

Lời giải

Trả lời: Bạn Vuông nói *chưa đúng*.

a) Nhắc lại khái niệm tỉ lệ thức (SGK Toán 7 – Kết nối tri thức)

Tỉ lệ thức là đẳng thức của hai tỉ số $\dfrac{a}{b} = \dfrac{c}{d}$.

Như vậy, hai vế của một tỉ lệ thức là hai tỉ số, chứ không nhất thiết là hai phân số.

b) Phân biệt tỉ số và phân số

- Phân số $\dfrac{a}{b}$ đòi hỏi tử số $a$ và mẫu số $b$ đều là số nguyên (với $b \neq 0$).
- Tỉ số $\dfrac{a}{b}$ (hay $a : b$) chỉ cần $a,\,b$ là các số bất kì và $b \neq 0$; $a$ và $b$ không nhất thiết là số nguyên.

Do đó: mọi phân số đều là một tỉ số, nhưng không phải tỉ số nào cũng là phân số.

c) Ví dụ minh họa

Xét đẳng thức:
$$\dfrac{1,5}{2} = \dfrac{3}{4}.$$
Đây là một tỉ lệ thức (vì $1,5 \cdot 4 = 2 \cdot 3 = 6$), nhưng vế trái $\dfrac{1,5}{2}$ không phải là phân số (vì $1,5$ không phải số nguyên). Vế trái chỉ là một tỉ số.

Kết luận: Nói "tỉ lệ thức là một đẳng thức giữa hai phân số" là chưa chính xác. Phải nói đúng là: *Tỉ lệ thức là đẳng thức của hai tỉ số $\dfrac{a}{b} = \dfrac{c}{d}$.* Hai tỉ số này có thể không phải là phân số.

Đáp số

Bạn Vuông nói chưa đúng. Tỉ lệ thức là đẳng thức của hai tỉ số $\dfrac{a}{b}=\dfrac{c}{d}$ (tỉ số tổng quát hơn phân số: tử, mẫu không bắt buộc là số nguyên). Ví dụ $\dfrac{1,5}{2}=\dfrac{3}{4}$ là tỉ lệ thức nhưng $\dfrac{1,5}{2}$ không phải phân số.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.