Giải Bài 4 trang 110 SGK Toán 5
Đề bài
Chú rùa màu vàng bò từ A đến B theo đường màu đỏ, chú rùa màu nâu bò từ B đến A theo đường màu xanh (như hình vẽ). Hỏi chú rùa nào bò quãng đường dài hơn?
Mô tả hình bằng lời
Trên đoạn thẳng AB (đường nét đứt) có các mốc chia: từ A đến điểm thứ nhất là 3 dm, đoạn giữa có một chỗ lõm nhỏ đánh dấu 1 dm, rồi đến B là 5 dm. Đường màu đỏ (rùa vàng) gồm các cung tròn (nửa đường tròn) nhấp nhô nối các đoạn: một cung lõm ứng với đường kính 3 dm, một cung lồi nhỏ ứng với đường kính 1 dm, và một cung lõm lớn ứng với đường kính 5 dm. Đường màu xanh (rùa nâu) là một nửa đường tròn lớn có đường kính bằng cả đoạn AB (3 + 1 + 5 = 9 dm).
Lời giải
Phân tích: Độ dài mỗi cung tròn trong hình là độ dài của nửa đường tròn, bằng chu vi đường tròn chia cho 2:
$$\text{Nửa chu vi} = d \times 3{,}14 : 2$$
Quãng đường rùa vàng bò (đường màu đỏ) gồm ba nửa đường tròn có đường kính lần lượt là 3 dm, 1 dm và 5 dm:
- Nửa đường tròn đường kính 3 dm: $3 \times 3{,}14 : 2 = 4{,}71$ (dm)
- Nửa đường tròn đường kính 1 dm: $1 \times 3{,}14 : 2 = 1{,}57$ (dm)
- Nửa đường tròn đường kính 5 dm: $5 \times 3{,}14 : 2 = 7{,}85$ (dm)
Quãng đường rùa vàng bò là:
$$4{,}71 + 1{,}57 + 7{,}85 = 14{,}13 \ (\text{dm})$$
Quãng đường rùa nâu bò (đường màu xanh) là một nửa đường tròn có đường kính bằng cả đoạn AB:
$$3 + 1 + 5 = 9 \ (\text{dm})$$
Quãng đường rùa nâu bò là:
$$9 \times 3{,}14 : 2 = 14{,}13 \ (\text{dm})$$
So sánh: Vì $14{,}13 \ \text{dm} = 14{,}13 \ \text{dm}$ nên hai chú rùa bò quãng đường dài bằng nhau.
Đáp số: Hai chú rùa bò quãng đường dài bằng nhau (cùng bằng 14,13 dm).
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.