Giải Bài 1.11 trang 22 SGK Toán 11
Đề bài
Chứng minh đẳng thức sau:
$$\sin(a+b)\sin(a-b) = \sin^2 a - \sin^2 b = \cos^2 b - \cos^2 a.$$
Lời giải
Phân tích. Ta chứng minh đẳng thức bằng cách khai triển vế trái theo công thức cộng, rồi dùng công thức $\sin^2 x + \cos^2 x = 1$ để biến đổi về hai vế còn lại.
a) Chứng minh $\sin(a+b)\sin(a-b) = \sin^2 a - \sin^2 b$.
Áp dụng công thức cộng:
$$\sin(a+b) = \sin a\cos b + \cos a\sin b,$$
$$\sin(a-b) = \sin a\cos b - \cos a\sin b.$$
Nhân hai đẳng thức trên (dạng hằng đẳng thức $(X+Y)(X-Y) = X^2 - Y^2$ với $X = \sin a\cos b$, $Y = \cos a\sin b$):
$$\sin(a+b)\sin(a-b) = \sin^2 a\cos^2 b - \cos^2 a\sin^2 b.$$
Thay $\cos^2 b = 1 - \sin^2 b$ và $\cos^2 a = 1 - \sin^2 a$:
$$= \sin^2 a\,(1 - \sin^2
b) - (1 - \sin^2 a)\,\sin^2 b$$
$$= \sin^2 a - \sin^2 a\sin^2 b - \sin^2 b + \sin^2 a\sin^2 b$$
$$= \sin^2 a - \sin^2 b.$$
Vậy $\sin(a+b)\sin(a-b) = \sin^2 a - \sin^2 b$ (đpcm).
b) Chứng minh $\sin^2 a - \sin^2 b = \cos^2 b - \cos^2 a$.
Từ công thức $\sin^2 x + \cos^2 x = 1$ ta có $\sin^2 a = 1 - \cos^2 a$ và $\sin^2 b = 1 - \cos^2 b$. Do đó:
$$\sin^2 a - \sin^2 b = (1 - \cos^2 a) - (1 - \cos^2
b) = \cos^2 b - \cos^2 a.$$
Vậy $\sin^2 a - \sin^2 b = \cos^2 b - \cos^2 a$ (đpcm).
Kết luận. Từ a) và
b) suy ra:
$$\sin(a+b)\sin(a-b) = \sin^2 a - \sin^2 b = \cos^2 b - \cos^2 a.\qquad\blacksquare$$
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.