Giải Luyện tập 1 trang 7 SGK Toán 10
Đề bài
a) Hãy cho biết Bảng 6.4 có cho ta một hàm số hay không. Nếu có, tìm tập xác định và tập giá trị của hàm số đó.
b) Trở lại HĐ2, ta có hàm số cho bằng biểu đồ. Hãy cho biết giá trị của hàm số tại $x = 2018$.
c) Cho hàm số $y = f(x) = -2x^2$. Tính $f(1)$; $f(2)$ và tìm tập xác định, tập giá trị của hàm số này.
Mô tả hình bằng lời
Bảng 6.4 (Theo Tổng cục Thống kê – nay là Cục Thống kê):
| Thời điểm (năm) | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Tuổi thọ trung bình của người Việt Nam (tuổi) | 73,1 | 73,2 | 73,3 | 73,4 | 73,5 | 73,5 |
Lời giải
a) Quan sát Bảng 6.4: ứng với mỗi thời điểm (năm) $x$ trong các năm $2013,\ 2014,\ 2015,\ 2016,\ 2017,\ 2018$ ta xác định được duy nhất một giá trị tuổi thọ trung bình $y$ tương ứng. Vậy Bảng 6.4 cho ta một hàm số.
- Tập xác định: $D = \{2013;\ 2014;\ 2015;\ 2016;\ 2017;\ 2018\}$.
- Tập giá trị: $T = \{73{,}1;\ 73{,}2;\ 73{,}3;\ 73{,}4;\ 73{,}5\}$.
(Hai năm $2017$ và $2018$ cùng ứng với giá trị $73{,}5$ nên trong tập giá trị ta chỉ kể giá trị này một lần.)
b) Hàm số ở HĐ2 được cho bằng biểu đồ (dân số Việt Nam theo các năm). Dóng từ điểm ứng với năm $x = 2018$ trên trục hoành lên cột tương ứng rồi đọc giá trị trên trục tung, ta được:
$$y(2018) = 94{,}67 \text{ (triệu người)}.$$
c) Cho hàm số $y = f(x) = -2x^2$.
- Tính giá trị:
$$f(1) = -2 \cdot 1^2 = -2,$$
$$f(2) = -2 \cdot 2^2 = -2 \cdot 4 = -8.$$
- Tập xác định: biểu thức $-2x^2$ có nghĩa với mọi giá trị của $x$, nên $D = \mathbb{R}$.
- Tập giá trị: với mọi $x \in \mathbb{R}$ ta có $x^2 \ge 0$, suy ra $y = -2x^2 \le 0$. Ngược lại, với mỗi số $y_0 \le 0$, chọn $x_0 = \sqrt{-\dfrac{y_0}{2}}$ thì $f(x_0) = -2x_0^2 = y_0$. Do đó hàm số nhận mọi giá trị nhỏ hơn hoặc bằng $0$, tức là $T = (-\infty;\ 0]$.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.