Giải Bài 1 trang 104 SGK Ngữ văn 9

Gợi ý trả lời

Phân tích nhan đề để nhận ra cảm hứng sáng tác:

- Nhan đề gồm hai thành phần: "Tình" và "sông núi".

- Từ "sông núi" là hình ảnh mang tính biểu tượng, hoán dụ (lấy sông, núi — những gì cụ thể, gần gũi, thiêng liêng của giang sơn) để chỉ đất nước, quê hương, Tổ quốc. Cách nói "sông núi" gợi lên hình ảnh bờ cõi, giang san, gắn với truyền thống "Nam quốc sơn hà" quen thuộc của dân tộc.

- Từ "Tình" đặt lên trước, giữ vị trí trung tâm, cho thấy điều tác giả muốn bày tỏ không phải là miêu tả cảnh sông núi mà là tình cảm, cảm xúc dành cho sông núi ấy — tức tình yêu, sự gắn bó với đất nước.

- Khi ghép lại, "Tình sông núi" = tình yêu đối với đất nước, quê hương.

=> Nhan đề cho biết: cảm hứng chủ đạo, bao trùm bài thơ của Trần Mai Ninh là cảm hứng yêu nước, là tình yêu đất nước nồng nàn, tha thiết, sâu nặng — niềm tự hào, sự gắn bó máu thịt của nhà thơ với non sông, với mảnh đất quê hương (đặc biệt là vùng đất Nam Trung Bộ trong những ngày đầu kháng chiến). Nhan đề định hướng cho người đọc về mạch cảm xúc chính: ngợi ca và bày tỏ tình yêu thiết tha với Tổ quốc.