Giải Bài 3 trang 80 SGK Ngữ văn 12

Gợi ý trả lời

a. Các cảnh sát truy tìm tên tội phạm không để lại dấu vết.

- Lỗi mơ hồ: Câu có thể hiểu theo hai cách vì cụm *"không để lại dấu vết"* không rõ bổ nghĩa cho ai:
- (1) Tên tội phạm là kẻ *không để lại dấu vết* (gây khó khăn cho việc truy tìm).
- (2) Các cảnh sát truy tìm một cách bí mật, *không để lại dấu vết* (của chính mình).
- Cách sửa:
- Nếu hiểu theo (1): *Các cảnh sát đang truy tìm tên tội phạm — kẻ không để lại bất kì dấu vết nào.*
- Nếu hiểu theo (2): *Các cảnh sát âm thầm truy tìm tên tội phạm mà không để lại dấu vết gì.*

b. Trong vườn hoa cúc nở rộ rực một màu vàng.

- Lỗi mơ hồ: Do không có dấu ngắt nên có thể tách cụm theo hai cách:
- (1) *Trong vườn hoa / cúc nở rộ* → trong một vườn hoa (nói chung), riêng hoa cúc nở rộ.
- (2) *Trong vườn / hoa cúc nở rộ* → trong vườn, loài hoa cúc đang nở rộ.
- Cách sửa: Thêm dấu phẩy để tách ranh giới cụm từ cho rõ nghĩa định nói:
- Theo (1): *Trong vườn hoa, cúc nở rộ rực một màu vàng.*
- Theo (2): *Trong vườn, hoa cúc nở rộ rực một màu vàng.*

c. Bầu trời in xuống dòng sông xanh ngắt một màu.

- Lỗi mơ hồ: Cụm *"xanh ngắt một màu"* không rõ bổ nghĩa cho *bầu trời* hay *dòng sông*:
- (1) Bầu trời *xanh ngắt* in bóng xuống dòng sông.
- (2) Dòng sông *xanh ngắt một màu*, in bóng bầu trời.
- Cách sửa: Đổi vị trí cụm từ bổ nghĩa để gắn rõ với đối tượng:
- Theo (1): *Bầu trời xanh ngắt một màu in xuống dòng sông.*
- Theo (2): *Bầu trời in bóng xuống dòng sông xanh ngắt một màu.*

d. Doanh nghiệp làm ăn có lãi rất nhiều.

- Lỗi mơ hồ: Cụm *"rất nhiều"* không rõ bổ nghĩa cho *số lượng doanh nghiệp* hay *mức lãi*:
- (1) *Rất nhiều* doanh nghiệp làm ăn có lãi (nói về số lượng doanh nghiệp).
- (2) Doanh nghiệp làm ăn có lãi *rất nhiều / rất lớn* (nói về mức lãi).
- Cách sửa: Chuyển vị trí định ngữ hoặc thay bằng từ ngữ rõ nghĩa hơn:
- Theo (1): *Rất nhiều doanh nghiệp làm ăn có lãi.*
- Theo (2): *Doanh nghiệp làm ăn có lãi rất lớn.*