Giải Câu 5 trang 51 SGK Ngữ văn 12

Gợi ý trả lời

a) Những nhân vật lịch sử được nhắc đến trong đoạn trích

Trong đoạn trích, tác giả Đào Duy Anh nhắc đến hai nhà chí sĩ yêu nước nổi tiếng đầu thế kỉ XX:

- Phan Bội Châu — gắn với sự kiện cụ Phan bị thực dân Pháp bắt và đưa ra xét xử (vụ án Phan Bội Châu năm 1925).
- Phan Châu Trinh (Phan Chu Trinh) — gắn với sự kiện cụ Phan qua đời và đám tang của cụ (năm 1926) trở thành một phong trào để tang, truy điệu rộng khắp.

b) Sức ảnh hưởng của các nhân vật ấy đối với thanh niên giàu tinh thần dân tộc thời đó

Hai nhà chí sĩ là biểu tượng của lòng yêu nước, có sức lay động, thức tỉnh mạnh mẽ đối với lớp thanh niên trí thức đương thời. Sức ảnh hưởng ấy được thể hiện qua:

- Khơi dậy lòng yêu nước và tinh thần dân tộc: Tên tuổi, khí tiết và sự nghiệp của Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh như một tấm gương, một nguồn cổ vũ lớn lao khiến thanh niên thêm trân trọng, ngưỡng mộ và nuôi dưỡng chí hướng đấu tranh cho đất nước.

- Thổi bùng các phong trào đấu tranh: Vụ án Phan Bội Châu và nhất là đám tang Phan Châu Trinh đã làm dấy lên những làn sóng hoạt động sôi nổi — mít tinh, bãi khóa, để tang, truy điệu — lôi cuốn đông đảo học sinh, sinh viên, thanh niên tham gia, tạo nên không khí cách mạng rộng khắp.

- Tác động trực tiếp đến con đường của chính tác giả: Chịu ảnh hưởng của không khí yêu nước ấy, Đào Duy Anh từ một người thầy giáo đã dứt khoát từ bỏ cuộc sống yên ổn, "bước vào đời" hoạt động, dấn thân theo con đường cứu nước, phụng sự dân tộc. Điều này cho thấy sức cảm hóa, lôi cuốn mãnh liệt của các bậc tiền bối đối với thế hệ thanh niên giàu nhiệt huyết.

→ Như vậy, Phan Bội Châu và Phan Châu Trinh không chỉ là những nhân vật lịch sử được nhắc đến mà còn là nguồn cảm hứng, là "ngọn lửa" thức tỉnh và dẫn dắt cả một thế hệ thanh niên yêu nước, trong đó có bản thân tác giả.