Sách giáo khoa Ngữ văn 12 Tập một

Giải Câu 3 trang 51 SGK Ngữ văn 12

Đàn ghi ta của Lor-ca (Thanh Thảo)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Hình tượng Lor-ca được thể hiện như thế nào trong hai đoạn thơ đầu? Những chi tiết nào trong hai đoạn thơ cho thấy mối quan hệ giữa người nghệ sĩ với đất nước Tây Ban Nha?
(văn bản: Đàn ghi ta của Lor-ca – Thanh Thảo)

Gợi ý trả lời

a) Hình tượng Lor-ca trong hai đoạn thơ đầu

- Người nghệ sĩ tự do, lãng du mang tâm hồn nghệ thuật phóng khoáng (đoạn 1): Lor-ca hiện lên qua những hình ảnh mang đậm sắc màu văn hóa Tây Ban Nha: *"tiếng đàn bọt nước"*, *"áo choàng đỏ gắt"*, chuỗi âm thanh *"li-la li-la li-la"* như tiếng ghi ta ngân vang. Chàng *"đi lang thang về miền đơn độc / với vầng trăng chếnh choáng / trên yên ngựa mỏi mòn"* — dáng của một kị sĩ – nghệ sĩ hát rong, say đắm cái đẹp nhưng cô đơn trên hành trình cách tân nghệ thuật và đấu tranh cho tự do. Đó là một con người tài hoa, khát khao tự do, lãng mạn mà đơn độc.

- Người nghệ sĩ bi tráng, bị cái chết ập đến phũ phàng (đoạn 2): Không gian chuyển đột ngột: *"bỗng kinh hoàng"*, *"áo choàng bê bết đỏ"*. Lor-ca *"bị điệu về bãi bắn"*, *"đi như người mộng du"*. Hình tượng từ người nghệ sĩ hát nghêu ngao yêu đời bỗng trở thành nạn nhân của bạo lực tàn khốc, gợi cái chết oan khuất, bi phẫn nhưng vẫn thanh thản, như vượt lên trên cái chết.

⇒ Qua hai đoạn, Lor-ca hiện lên vừa là người nghệ sĩ tự do, tài hoa, cô đơn, vừa là con người có số phận bi thảm – một hình tượng vừa lãng mạn vừa bi tráng.

b) Những chi tiết cho thấy mối quan hệ giữa người nghệ sĩ với đất nước Tây Ban Nha

- Hai chữ "Tây Ban Nha" được nhắc trực tiếp, mở đầu cả hai đoạn, gắn liền hình tượng Lor-ca với Tổ quốc.
- "áo choàng đỏ gắt" – gợi trang phục đấu sĩ, lễ hội đấu bò tót, biểu tượng của văn hóa và tinh thần quật cường Tây Ban Nha.
- "tiếng đàn", âm thanh "li-la li-la li-la" – tiếng đàn ghi ta, nhạc cụ – quốc hồn của dân tộc Tây Ban Nha, cũng là biểu tượng cho nghệ thuật của Lor-ca.
- "hát nghêu ngao" – điệu hát dân gian, gắn Lor-ca với đời sống, tâm hồn nhân dân.
- Khung cảnh "vầng trăng", "yên ngựa", "bãi bắn" – không gian và bối cảnh chính trị đất nước Tây Ban Nha những năm nội chiến.

⇒ Lor-ca là người nghệ sĩ kết tinh và đại diện cho vẻ đẹp văn hóa, tinh thần tự do của đất nước Tây Ban Nha; số phận của chàng gắn liền với vận mệnh bi thương của Tổ quốc.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.