Giải Câu hỏi 4 trang 69 SGK Ngữ văn 12

Gợi ý trả lời

a) Xác định loại dữ liệu

Các dữ liệu được cung cấp trong văn bản *Nhiệt đới buồn* chủ yếu là dữ liệu sơ cấp.

- Cờ-lốt Lê-vi-Xtơ-rốt là một nhà dân tộc học, và những gì ông ghi lại trong tác phẩm là kết quả của chính những chuyến điền dã, khảo sát, quan sát và trải nghiệm trực tiếp của ông tại các vùng đất, giữa các bộ lạc thổ dân mà ông đặt chân đến.
- Đó là những ghi chép tận mắt về cảnh vật, con người, phong tục, tập quán, đời sống sinh hoạt… do tác giả tự thu thập ở hiện trường chứ không phải lấy lại từ sách vở, tài liệu hay công trình của người khác. Vì vậy chúng mang tính chất của dữ liệu sơ cấp (dữ liệu gốc, do người viết trực tiếp tạo ra).
- (Bên cạnh đó, ở một vài chỗ tác giả có đối chiếu, liên hệ với hiểu biết, tri thức có sẵn — có thể xem là yếu tố dữ liệu thứ cấp — nhưng phần cốt lõi, nổi bật và làm nên giá trị của văn bản vẫn là dữ liệu sơ cấp từ trải nghiệm điền dã.)

b) Giá trị của các dữ liệu đó

- Tăng tính xác thực, tin cậy và sức thuyết phục: vì là điều tác giả trực tiếp chứng kiến, trải nghiệm nên người đọc tin vào những gì được kể, được miêu tả.
- Cung cấp tri thức khoa học, dân tộc học quý giá: giúp người đọc hiểu biết về những vùng đất xa lạ, về đời sống, văn hóa của các cộng đồng thổ dân mà ít người có cơ hội tiếp cận.
- Thể hiện cái nhìn, thái độ và tình cảm của tác giả: qua những quan sát trực tiếp, Lê-vi-Xtơ-rốt bộc lộ sự trân trọng các nền văn hóa bản địa cùng nỗi ưu tư, "buồn" trước sự mai một của chúng — làm nên chiều sâu tư tưởng và sức hấp dẫn của tác phẩm.
- Kết hợp giữa tính khoa học và tính văn chương: dữ liệu sơ cấp vừa đảm bảo giá trị thông tin, vừa trở thành chất liệu cho những trang viết giàu cảm xúc, hình ảnh.