Sách giáo khoa Ngữ văn 10 Tập hai

Giải Câu 4 trang 126 SGK Ngữ văn 10

Củng cố, mở rộng   Gợi ý trả lời

Đề bài

Trong văn bản Vật liệu thông minh có câu: “Phạm vi của chủ đề này rất rộng”. Dựa vào hiểu biết của mình, bạn có thể nói thêm điều gì về chủ đề đã được tác giả gợi lên?
(văn bản: Vật liệu thông minh)

Gợi ý trả lời

Gợi ý trả lời Câu 4 (trang 127)

a) Hiểu câu "Phạm vi của chủ đề này rất rộng"

Câu nói của tác giả thừa nhận rằng "vật liệu thông minh" không phải là một loại vật liệu đơn lẻ, mà là cả một lĩnh vực rộng lớn, đa dạng và đang không ngừng phát triển. Trong văn bản, tác giả mới chỉ nêu được một vài ví dụ tiêu biểu (như vật liệu áp điện, vật liệu nhớ hình, kính đổi màu…), còn thực tế chủ đề này bao trùm rất nhiều loại vật liệu và ứng dụng khác nhau. Vì vậy, câu văn vừa khẳng định tầm quan trọng của chủ đề, vừa khơi gợi ở người đọc nhu cầu tìm hiểu thêm.

b) Nói thêm về chủ đề "vật liệu thông minh"

Dựa vào hiểu biết của bản thân, có thể bổ sung một số điều sau:

- *Về bản chất:* Vật liệu thông minh là những vật liệu có khả năng "cảm nhận" sự thay đổi của môi trường (nhiệt độ, ánh sáng, áp lực, độ ẩm, điện trường, từ trường…) và tự thay đổi tính chất của mình để "phản ứng" lại một cách có ích. Đó chính là điểm khiến chúng khác với vật liệu thông thường.

- *Về sự đa dạng của phạm vi:* Chủ đề này trải rộng trên nhiều nhóm vật liệu — vật liệu áp điện (biến áp lực thành điện và ngược lại), hợp kim nhớ hình (bị bẻ cong vẫn trở lại hình dạng cũ khi gặp nhiệt), vật liệu đổi màu theo nhiệt/ánh sáng (kính râm tự đổi màu, mực đổi màu), vật liệu tự làm lành vết nứt, gel thông minh trong y học… Mỗi loại lại mở ra một hướng nghiên cứu riêng.

- *Về ứng dụng rộng khắp:* Vật liệu thông minh có mặt trong nhiều lĩnh vực của đời sống: y học (chỉ khâu tự tiêu, cảm biến sinh học), xây dựng (bê tông tự vá, cầu đường tự cảnh báo hư hỏng), giao thông (cánh máy bay tự điều chỉnh), điện tử và đời sống hằng ngày (màn hình cảm ứng, quần áo điều hòa thân nhiệt).

- *Về triển vọng tương lai:* Đây là lĩnh vực còn rất nhiều tiềm năng, gắn liền với công nghệ nano và cuộc cách mạng công nghiệp hiện đại. Càng nghiên cứu, con người càng phát hiện thêm những vật liệu mới, nên "phạm vi của chủ đề" sẽ còn tiếp tục mở rộng.

c) Nhận xét

Như vậy, câu "Phạm vi của chủ đề này rất rộng" là một lời gợi mở đúng đắn: vật liệu thông minh là một chủ đề khoa học hấp dẫn, phong phú, gắn bó mật thiết với đời sống và hứa hẹn nhiều đột phá trong tương lai, rất đáng để mỗi người tiếp tục tìm hiểu, khám phá.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.