Sách giáo khoa Địa lí 12

Giải Vận dụng trang 52 SGK Địa lí 12

Bài 11. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế   Gợi ý trả lời

Đề bài

Sưu tầm thông tin, tìm hiểu vai trò của một hình thức tổ chức lãnh thổ kinh tế (khu kinh tế ven biển, khu kinh tế cửa khẩu, khu công nghiệp,...) ở nước ta.

Gợi ý trả lời

Bài làm: Vai trò của khu kinh tế ven biển ở nước ta

a) Khái quát về khu kinh tế ven biển

Khu kinh tế ven biển là một hình thức tổ chức lãnh thổ kinh tế, được thành lập ở khu vực ven biển và địa bàn lân cận, có ranh giới địa lí xác định, nhằm thu hút đầu tư, phát triển kinh tế biển và tạo động lực lan toả cho các vùng. Nước ta hiện có khoảng 18 khu kinh tế ven biển, phân bố ở nhiều tỉnh/thành phố ven biển như: Vân Đồn (Quảng Ninh), Nghi Sơn (Thanh Hoá), Vũng Áng (Hà Tĩnh), Chu Lai (Quảng Nam), Dung Quất (Quảng Ngãi), Nhơn Hội (Bình Định), Phú Quốc (Kiên Giang)...

b) Vai trò của khu kinh tế ven biển

- Thu hút vốn đầu tư (trong và ngoài nước): Với các chính sách ưu đãi về thuế, đất đai, thủ tục hành chính, các khu kinh tế ven biển trở thành địa bàn hấp dẫn các dự án quy mô lớn (lọc hoá dầu, luyện kim, đóng tàu, cảng biển, du lịch...), góp phần tăng nguồn vốn cho phát triển kinh tế.

- Thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế: Khu kinh tế ven biển tập trung phát triển công nghiệp và dịch vụ, góp phần làm tăng tỉ trọng của khu vực công nghiệp – xây dựng và dịch vụ, giảm tỉ trọng nông nghiệp trong cơ cấu kinh tế của địa phương và cả nước.

- Khai thác thế mạnh kinh tế biển: Gắn với cảng nước sâu, các khu kinh tế ven biển thúc đẩy giao thông vận tải biển, công nghiệp gắn với cảng, nuôi trồng – chế biến thuỷ sản, du lịch biển..., phát huy tiềm năng của vùng biển rộng lớn.

- Giải quyết việc làm, nâng cao đời sống: Tạo ra nhiều việc làm cho lao động địa phương, tăng thu nhập, góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động từ nông nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ.

- Tạo động lực lan toả, phát triển vùng: Khu kinh tế ven biển đóng vai trò hạt nhân, thúc đẩy phát triển kết cấu hạ tầng (giao thông, điện, nước, đô thị) và lan toả sự phát triển sang các vùng lân cận, góp phần phát triển kinh tế vùng và liên kết vùng.

- Góp phần bảo vệ chủ quyền, an ninh quốc phòng: Việc phát triển kinh tế gắn với vùng biển, đảo còn góp phần khẳng định và bảo vệ chủ quyền biển đảo, giữ vững an ninh – quốc phòng.

c) Ví dụ minh hoạ – Khu kinh tế Dung Quất (Quảng Ngãi)

Gắn với cảng nước sâu Dung Quất, nơi đây có Nhà máy Lọc dầu Dung Quất – nhà máy lọc dầu đầu tiên của nước ta, cùng nhiều nhà máy công nghiệp nặng. Khu kinh tế này thu hút lượng vốn đầu tư lớn, tạo nhiều việc làm, đóng góp quan trọng vào ngân sách và thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế của tỉnh Quảng Ngãi theo hướng công nghiệp hoá.

Kết luận: Khu kinh tế ven biển có vai trò quan trọng trong việc thu hút đầu tư, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế, khai thác thế mạnh biển, giải quyết việc làm và góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo của nước ta.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.