Sách giáo khoa Địa lí 12

Giải Luyện tập trang 52 SGK Địa lí 12

Bài 11. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế   Gợi ý trả lời

Đề bài

Dựa vào bảng 11, vẽ biểu đồ thể hiện cơ cấu GDP phân theo thành phần kinh tế ở nước ta năm 2010 và năm 2024. Nêu nhận xét.

Gợi ý trả lời

## Phân tích yêu cầu đề bài

Bảng 11 cho cơ cấu GDP phân theo thành phần kinh tế (đơn vị: %), ở hai năm (2010 và 2024), với 4 thành phần: Kinh tế Nhà nước, Kinh tế ngoài Nhà nước, Khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (FDI), Thuế sản phẩm trừ trợ cấp sản phẩm.

→ Chọn dạng biểu đồ: Đề yêu cầu thể hiện cơ cấu tại 2 thời điểm (2 năm) → vẽ biểu đồ tròn (2 hình tròn, mỗi hình một năm). Vì số liệu đã cho sẵn ở dạng %, tổng mỗi năm = 100%, nên không phải xử lí lại số liệu, vẽ trực tiếp.

## a) Xử lí số liệu – tính góc ở tâm

Góc ở tâm của mỗi nan quạt: $\text{góc} = \text{tỉ trọng (\%)} \times 3{,}6^\circ$ (vì $100\% \leftrightarrow 360^\circ$).

| Thành phần kinh tế | 2010 (%) | Góc 2010 | 2024 (%) | Góc 2024 |
|---|---|---|---|---|
| Kinh tế Nhà nước | 29,3 | $105{,}5^\circ$ | 20,5 | $73{,}8^\circ$ |
| Kinh tế ngoài Nhà nước | 43,0 | $154{,}8^\circ$ | 50,0 | $180{,}0^\circ$ |
| Khu vực có vốn ĐT nước ngoài | 15,2 | $54{,}7^\circ$ | 19,5 | $70{,}2^\circ$ |
| Thuế SP trừ trợ cấp SP | 12,5 | $45{,}0^\circ$ | 10,0 | $36{,}0^\circ$ |
| Tổng | 100,0 | $360^\circ$ | 100,0 | $360^\circ$ |

*(Kiểm tra: $29{,}3+43+15{,}2+12{,}5=100$; $20{,}5+50+19{,}5+10=100$ ✓. Tổng góc mỗi năm $=360^\circ$ ✓.)*

##

b) Vẽ biểu đồ

- Vẽ hai hình tròn (nên để cùng bán kính vì không so sánh quy mô, chỉ so cơ cấu), ghi năm 2010 và 2024 dưới mỗi hình.
- Bắt đầu nan quạt đầu tiên từ tia 12 giờ, vẽ theo chiều kim đồng hồ theo đúng thứ tự thành phần trong bảng.
- Ghi số % vào từng nan quạt, lập bảng chú giải (4 kí hiệu nền khác nhau cho 4 thành phần, dùng chung cho cả hai hình).
- Ghi tên biểu đồ: *"Biểu đồ cơ cấu GDP phân theo thành phần kinh tế ở nước ta năm 2010 và năm 2024"*.

##

c) Nhận xét

Cơ cấu GDP phân theo thành phần kinh tế nước ta có sự chuyển dịch từ 2010 đến 2024, phù hợp với đường lối phát triển kinh tế nhiều thành phần:

- Kinh tế ngoài Nhà nước luôn chiếm tỉ trọng lớn nhất và còn tăng (từ 43,0% lên 50,0%, tăng 7,0%) → giữ vai trò ngày càng quan trọng, là động lực chính của nền kinh tế.
- Khu vực có vốn đầu tư nước ngoài tăng (từ 15,2% lên 19,5%, tăng 4,3%) → thu hút FDI ngày càng hiệu quả, hội nhập sâu rộng.
- Kinh tế Nhà nước giảm (từ 29,3% xuống 20,5%, giảm 8,8%) nhưng vẫn giữ vai trò chủ đạo, nắm các ngành, lĩnh vực then chốt.
- Thuế sản phẩm trừ trợ cấp sản phẩm giảm nhẹ (từ 12,5% xuống 10,0%, giảm 2,5%).

→ Kết luận: xu hướng chung là giảm tỉ trọng kinh tế Nhà nước, tăng tỉ trọng kinh tế ngoài Nhà nước và khu vực có vốn đầu tư nước ngoài, thể hiện sự phát triển của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và quá trình hội nhập quốc tế.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.