Giải Bài 10 trang 73 SBT Toán 9
Đề bài
Một chiếc thuyền đi với vận tốc 2 km/h vượt qua một khúc sông nước chảy mạnh mất 5 phút. Biết rằng đường đi của thuyền tạo với bờ một góc $70^\circ$. Tính chiều rộng của khúc sông (làm tròn đến hàng đơn vị của mét).
Lời giải
Phân tích. Quãng đường thực tế con thuyền đi được là đoạn thẳng tạo với bờ sông một góc $70^\circ$. Chiều rộng khúc sông là khoảng cách giữa hai bờ, tức là cạnh vuông góc với bờ. Ta có tam giác vuông: cạnh huyền là quãng đường thuyền đi, góc giữa quãng đường và bờ là $70^\circ$, cạnh đối diện góc $70^\circ$ chính là chiều rộng khúc sông.
Bước 1. Tính quãng đường thuyền đi được.
Đổi thời gian: $5$ phút $= \dfrac{5}{60}$ giờ $= \dfrac{1}{12}$ giờ.
Quãng đường thuyền đi được (là đoạn đường xiên tạo với bờ góc $70^\circ$):
$$s = v \cdot t = 2 \cdot \dfrac{1}{12} = \dfrac{1}{6} \text{ (km)} = \dfrac{1000}{6} \approx 166{,}67 \text{ (m)}.$$
Bước 2. Tính chiều rộng khúc sông.
Gọi chiều rộng khúc sông là $h$. Trong tam giác vuông, $h$ là cạnh đối diện với góc $70^\circ$, còn $s$ là cạnh huyền. Theo tỉ số lượng giác của góc nhọn:
$$h = s \cdot \sin 70^\circ = \dfrac{1000}{6} \cdot \sin 70^\circ \approx 166{,}67 \cdot 0{,}9397 \approx 156{,}6 \text{ (m)}.$$
Bước 3. Làm tròn và kiểm tra.
Làm tròn đến hàng đơn vị của mét: $h \approx 157$ m.
Kiểm tra lại: $157 : \sin 70^\circ \approx 157 : 0{,}9397 \approx 167$ m $\approx \dfrac{1000}{6}$ m, đúng bằng quãng đường thuyền đi. Vậy kết quả hợp lí.
Vậy chiều rộng khúc sông khoảng $157$ m.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.