Sách bài tập Toán 7 Tập hai

Giải Bài 6.18 trang 11 SBT Toán 7

Bài 22. Đại lượng tỉ lệ thuận

Đề bài

Cho biết $x$ và $y$ là hai đại lượng tỉ lệ thuận. Thay dấu "?" trong bảng sau bằng số thích hợp.

| $x$ | 2 | 5 | ? | ? | $-1{,}5$ | ? |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| $y$ | 6 | ? | 12 | $-9$ | ? | $-1{,}5$ |

Viết công thức mô tả mối quan hệ phụ thuộc giữa hai đại lượng $x$ và $y$.

Lời giải

Lập công thức. Vì $x$ và $y$ là hai đại lượng tỉ lệ thuận nên $y = kx$ (với $k$ là hằng số khác $0$).

Từ cặp giá trị đã biết $x = 2$ thì $y = 6$, ta có:

$$6 = k \cdot 2 \Rightarrow k = \dfrac{6}{2} = 3.$$

Vậy công thức liên hệ là: $y = 3x$ (và ngược lại $x = \dfrac{y}{3}$).

Thay dấu "?" trong bảng.

a) Cột $x = 5$: $y = 3 \cdot 5 = 15.$

b) Cột $y = 12$: $x = \dfrac{12}{3} = 4.$

c) Cột $y = -9$: $x = \dfrac{-9}{3} = -3.$

d) Cột $x = -1{,}5$: $y = 3 \cdot (-1{,}5) = -4{,}5.$

e) Cột $y = -1{,}5$: $x = \dfrac{-1{,}5}{3} = -0{,}5.$

Bảng hoàn chỉnh:

| $x$ | $2$ | $5$ | $4$ | $-3$ | $-1{,}5$ | $-0{,}5$ |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| $y$ | $6$ | $15$ | $12$ | $-9$ | $-4{,}5$ | $-1{,}5$ |

Kiểm tra: Mỗi cột đều thỏa mãn $y = 3x$ ($\dfrac{6}{2} = \dfrac{15}{5} = \dfrac{12}{4} = \dfrac{-9}{-3} = \dfrac{-4{,}5}{-1{,}5} = \dfrac{-1{,}5}{-0{,}5} = 3$). Vậy kết quả đúng.

Đáp số

Công thức: $y = 3x$$y = 15$ (khi $x = 5$)$x = 4$ (khi $y = 12$)$x = -3$ (khi $y = -9$)$y = -4,5$ (khi $x = -1,5$)$x = -0,5$ (khi $y = -1,5$)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.