Sách bài tập Khoa học tự nhiên 9

Giải Bài 27.16 trang 78 SBT Khoa học tự nhiên 9

Bài 27. Acetic acid   Đã kiểm chéo

Đề bài

Tiến hành hai thí nghiệm như Hình 27.1, hỏi ống nghiệm chứa dung dịch Ca(OH)2Ca(OH)_2 nào nhanh bị đục hơn? Giải thích và viết PTHH của các phản ứng xảy ra.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 78 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 27.1 gồm hai bộ thí nghiệm:

a) Một ống nghiệm chứa dung dịch HCl 1 M có mẩu đá vôi ở đáy, khí sinh ra dẫn qua ống dẫn khí sang ống nghiệm chứa dung dịch Ca(OH)₂.

b) Một ống nghiệm chứa dung dịch CH₃COOH 1 M có mẩu đá vôi ở đáy, khí sinh ra dẫn qua ống dẫn khí sang ống nghiệm chứa dung dịch Ca(OH)₂.

Lời giải

Ống nghiệm chứa dung dịch Ca(OH)2Ca(OH)_2 ở thí nghiệm a) (dùng HCl) nhanh bị đục hơn.

a) Giải thích:

Cả hai thí nghiệm, đá vôi (CaCO3CaCO_3) đều tác dụng với acid giải phóng khí CO2CO_2, khí này được dẫn vào dung dịch Ca(OH)2Ca(OH)_2 làm xuất hiện kết tủa trắng (vẩn đục).

Hai dung dịch acid có cùng nồng độ 1 M, nhưng:
- HCl là acid mạnh, phân li hoàn toàn trong nước nên nồng độ ion H+H^+ lớn.
- CH3COOHCH_3COOH là acid yếu, chỉ phân li một phần nên nồng độ ion H+H^+ nhỏ hơn nhiều.

Vì khả năng hoạt động hóa học (tính acid) của HCl mạnh hơn CH3COOHCH_3COOH nên phản ứng với đá vôi xảy ra nhanh hơn, khí CO2CO_2 thoát ra nhanh và nhiều hơn. Do đó ống nghiệm đựng Ca(OH)2Ca(OH)_2 ở thí nghiệm a) (HCl) nhanh bị đục hơn.

b) PTHH của các phản ứng xảy ra:

Thí nghiệm a):

CaCO3+2HCl→CaCl2+H2O+CO2↑CaCO_3 + 2HCl \rightarrow CaCl_2 + H_2O + CO_2\uparrow

Thí nghiệm b):

2CH3COOH+CaCO3→(CH3COO)2Ca+H2O+CO2↑2CH_3COOH + CaCO_3 \rightarrow (CH_3COO)_2Ca + H_2O + CO_2\uparrow

Khí CO2CO_2 ở cả hai thí nghiệm đều làm đục nước vôi trong:

CO2+Ca(OH)2→CaCO3↓+H2OCO_2 + Ca(OH)_2 \rightarrow CaCO_3\downarrow + H_2O

Đáp số

Ống Ca(OH)₂ ở thí nghiệm a) (dùng HCl) nhanh đục hơn, vì HCl là acid mạnh nên phản ứng với đá vôi sinh CO₂ nhanh hơn CH₃COOH (acid yếu)CaCO₃ + 2HCl → CaCl₂ + H₂O + CO₂↑; 2CH₃COOH + CaCO₃ → (CH₃COO)₂Ca + H₂O + CO₂↑; CO₂ + Ca(OH)₂ → CaCO₃↓ + H₂O

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.