Giải Câu hỏi trang 36 Chuyên đề Lịch sử 12

Gợi ý trả lời

Nhận xét về những bài học thành công của Nhật Bản

Từ sau năm 1945, Nhật Bản từ một nước bại trận, bị tàn phá nặng nề đã vươn lên trở thành một trong những siêu cường kinh tế hàng đầu thế giới. Những bài học làm nên thành công đó có thể nhận xét trên các phương diện sau:

a) Coi trọng và đầu tư cho yếu tố con người, giáo dục – đào tạo
- Đây được xem là bài học hàng đầu, mang tính quyết định. Nhật Bản chú trọng phát triển giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực có trình độ cao, có kỉ luật, cần cù, sáng tạo và giàu tinh thần trách nhiệm.
- Con người Nhật Bản còn mang đậm truyền thống văn hoá dân tộc: tiết kiệm, ý thức cộng đồng, tinh thần tự lực tự cường và lòng tự tôn dân tộc. Đây là nguồn lực nội sinh quan trọng nhất.

b) Vai trò quản lí, điều tiết có hiệu quả của Nhà nước
- Nhà nước Nhật Bản đóng vai trò quan trọng trong việc hoạch định chiến lược, chính sách phát triển đúng đắn, phù hợp với từng giai đoạn; nắm bắt thời cơ, điều tiết nền kinh tế một cách năng động, linh hoạt.

c) Áp dụng thành tựu khoa học – kĩ thuật hiện đại
- Nhật Bản biết tận dụng tốt những thành tựu khoa học – kĩ thuật của thế giới, đẩy mạnh việc mua bằng phát minh, sáng chế rồi cải tiến, ứng dụng vào sản xuất để nâng cao năng suất và chất lượng, hạ giá thành sản phẩm.

d) Tận dụng tốt các điều kiện, yếu tố bên ngoài thuận lợi
- Nhật Bản biết khai thác các nguồn vốn, viện trợ từ bên ngoài (nhất là của Mĩ), nắm bắt cơ hội từ các cuộc chiến tranh (Triều Tiên, Việt Nam) để phát triển kinh tế; đồng thời chi phí cho quốc phòng thấp (dưới 1% GDP) nên có điều kiện tập trung nguồn lực cho phát triển kinh tế.

Kết luận: Những bài học thành công của Nhật Bản cho thấy sự kết hợp hài hoà giữa phát huy nhân tố con người và truyền thống văn hoá dân tộc, vai trò quản lí của Nhà nước, việc ứng dụng khoa học – kĩ thuật và tận dụng điều kiện quốc tế. Đây là những kinh nghiệm quý báu, có giá trị tham khảo đối với nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam, trong quá trình xây dựng và phát triển đất nước.