Giải Câu hỏi 1 trang 29 Chuyên đề Lịch sử 12
Đề bài
Khai thác thông tin và Tư liệu 3 trong mục, tìm những dẫn chứng thể hiện sự phát triển "thần kì" của kinh tế Nhật Bản.
(văn bản: Tư liệu 3 (Mục tiêu của Kế hoạch Tăng gấp đôi thu nhập của Thủ tướng I-kê-đa Ha-y-a-tô) — Theo Giêm L. Hớp-man, Tài liệu về lịch sử Nhật Bản hiện đại, NXB Đại học Ô-xphớt, 2011)
Gợi ý trả lời
Bối cảnh: Giai đoạn phát triển "thần kì" của kinh tế Nhật Bản diễn ra từ khoảng năm 1952 đến năm 1973, khi nền kinh tế phục hồi nhanh chóng sau Chiến tranh thế giới thứ hai và vươn lên hàng đầu thế giới tư bản. Dựa vào thông tin trong mục và Tư liệu 3 (Mục tiêu của Kế hoạch Tăng gấp đôi thu nhập của Thủ tướng I-kê-đa Ha-y-a-tô), có thể rút ra những dẫn chứng sau:
a) Tốc độ tăng trưởng kinh tế cao và liên tục trong thời gian dài
- Trong những năm 1960 – 1973, tổng sản phẩm quốc dân (GNP) của Nhật Bản tăng trưởng bình quân khoảng 10%/năm – một mức tăng trưởng cao hiếm thấy, kéo dài liên tục nhiều năm. Đây chính là biểu hiện rõ nhất của sự phát triển mang tính "thần kì".
b) Vị thế kinh tế vươn lên hàng đầu thế giới tư bản
- Năm 1968, kinh tế Nhật Bản vượt qua các nước Tây Âu, vươn lên đứng thứ hai thế giới tư bản (chỉ sau Mỹ). Từ một nước bại trận, bị tàn phá nặng nề, chỉ trong hơn hai thập niên Nhật Bản đã trở thành một trong ba trung tâm kinh tế – tài chính lớn của thế giới.
c) Dẫn chứng từ Tư liệu 3 – Kế hoạch Tăng gấp đôi thu nhập của Thủ tướng I-kê-đa (1960)
- Chính phủ Nhật Bản đặt mục tiêu tăng gấp đôi thu nhập quốc dân trong vòng 10 năm (giai đoạn 1961 – 1970). Việc dám đề ra và theo đuổi một mục tiêu táo bạo như vậy cho thấy niềm tin vững chắc vào đà tăng trưởng mạnh mẽ của nền kinh tế.
- Trên thực tế, Nhật Bản đã hoàn thành mục tiêu sớm hơn dự kiến (chỉ trong khoảng 7 năm thu nhập quốc dân đã tăng gấp đôi). Việc vượt kế hoạch trước thời hạn là bằng chứng sinh động, cụ thể cho tốc độ phát triển "thần kì".
Kết luận: Qua tốc độ tăng trưởng cao (~10%/năm), vị trí nền kinh tế thứ hai thế giới tư bản (1968) và việc hoàn thành vượt mức Kế hoạch Tăng gấp đôi thu nhập trước thời hạn, có thể khẳng định kinh tế Nhật Bản giai đoạn 1952 – 1973 đã phát triển với tốc độ "thần kì".
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.