Sáng kiến kinh nghiệm Khai thác, mở rộng một vài bài tập ở sách giáo khoa để bồi dưỡng học sinh khá giỏi&quot đối với chương trình hình học lớp 7

PHÒNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO NAM ĐÀN

---------- *** ----------

Sáng kiến kinh nghiệm

"Khai thác, mở rộng một vài bài tập ë sách giáo khoa để bồi dưỡng học sinh khá giỏi" đối với chương trình hình học lớp 7

Năm học : 2009 - 2010

ThuVienDeThi.com

A. ĐẶT VẤN ĐỀ

Như chúng ta đã biết sách giáo khoa Toán THCS hiện hành đã triển khai thực hiện trên toàn quốc cho lớp 6 trừ năm học 2002 – 2003 sau bốn năm đã triển khai thực hiện cho toàn bộ bậc THCS. Sách trình bày ở mức độ kiến thức cho mọi vùng, miền trên cả nước. Từ lý thuyết đến hệ thống bài tập được lựa chọn. Tất cả giáo viên dạy Toán ở bậc THCS đều hiểu rõ điều này. Tuy nhiên, sử dụng sách giáo khoa và hệ thống bài tập của sách cho phù hợp với đối tượng học sinh là điều cần quan tâm số một. Đặc biệt đối với học sinh các trường chuyên, lớp chọn thì phải quan tâm và đầu tư nhiều hơn, mạnh hơn.

Bởi vì: Đối với đói tượng học sinh khá, giỏi giáo viên cần phải khai thác thêm, các bài toán cơ bản trong sách giáo khoa như là: Mở rộng bài toán - Chuyển hoá thành bài toán mới bằng cách lật ngược vấn đề, xem xét và nhìn bài toán g tự ở những góc độ khác, nảy sinh bài toán mới, ý tưởng mới ,… từ bài toán đó.

Tôi xin mạnh dạn nêu ra một vài ví dụ về một vài bài toán trong sách giáo khoa Toán 7 thuộc phần “Tính chất ba đường trung tuyến của tam giác” mà người giáo viên có thể mở rộng bài toán đó để bồi dưỡng học sinh khá, giỏi. Hay nói cách khác từ một bài toán cơ bản, giáo viên có thể mở rộng thêm một số câu nhằm giúp học sinh rèn luyện thêm nhiều kỹ năng khác nhau và củng cố thêm được nhiều kiến thức có liên quan, đồng thời phát huy được, tính tích cực hoạt động ở học sinh, phát huy được tính tò mò, tìm kiến thức mới trong giờ có giáo viên cũng như giờ tự học bài ở sách giáo khoa. Sau đây tôi xin được trình bày vài suy nghĩ của mình xung quanh việc “Khai thác mở rộng một vài bài tập ở sách giáo khoa để bồi dưỡng học sinh khá giỏi” đối với chương trình hình học lớp 7.

B- NỘI DUNG:

I- Kiến thức trọng tâm:

+ Khái niệm đường trung tuyến của tam giác.

+ Tính chất ba đường trung tuyến của tam giác

+ Tính chất đường trung tuyến ứng với cạnh huyền của tam giác vuông, đường trung bình của tam giác.

+ Đường thẳng đi qua một đỉnh và trọng tâm của tam giác thì đường thẳng đó đi qua trung điểm của cạnh đối diện với đỉnh ấy.

+ Đường thẳng đi qua trọng tâm của tam giác và trung điểm một cạnh thì đường thẳng đó đi qua đỉnh đối diện với cạnh ấy.

ThuVienDeThi.com

+ Trong tam giác cân hai đường trung tuyến ứng với các cạnh bên thì bằng nhau.

+ Nếu một tam giác có hai đường trung tuyến bằng nhau thì tham giác đó là tam giác cân.

II- Một số bài tập cần đưa ra:

Ví dụ 1: Xét bài tập 25 - SGK Toán 7 - Tập II - Trang 67.

Cho tam giác ABC có hai cạnh góc vuông AB = 3cm, AC = 4cm. Tính khoảng cách từ đỉnh A tới trọng tâm của tam giác ABC.

* Để giải bài toán này các em học sinh khá giỏi cần chứng minh định lý: Trong một tam giác vuông đường trung tuyến ứng với cạnh huyền bằng nửa cạnh huyền.

Chứng minh định lý (Hình 1)

Hình 1

Trên tia đối của tia MA lấy điểm D sao cho MA = MD

Ta có MAC = MDB (c.g.c) AC = BD   

Và Mà A A // ACB DBC BD AC   A 0 90 BAC  A 0 90 DBA 

M B C

A

D

ThuVienDeThi.com