Giải Bài 2 trang 66 VBT Tiếng Việt 5

Gợi ý trả lời

Nhắc lại kiến thức: Từ đa nghĩa có một *nghĩa gốc* (nghĩa xuất hiện đầu tiên, làm cơ sở) và một hay nhiều *nghĩa chuyển* (nghĩa được suy ra từ nghĩa gốc). Ta xét nghĩa gốc của từng từ rồi đối chiếu với từng câu.

a. ngọn

*Nghĩa gốc của "ngọn":* phần trên cùng, cao nhất của cây cối.

| Câu | Nghĩa gốc | Nghĩa chuyển |
| --- | --- | --- |
| Bầy chim ríu rít làm tổ trên ngọn cây. | ✓ | |
| Ngọn lửa bập bùng xua đi cái lạnh đầu đông. | | ✓ |
| Những ngọn núi ẩn hiện trong mây trời. | | ✓ |

- "ngọn cây": chỉ phần trên cùng của cây → nghĩa gốc.
- "ngọn lửa": chỉ phần trên, phần nhọn vươn lên của lửa → nghĩa chuyển.
- "ngọn núi": chỉ phần cao nhất, đỉnh của núi → nghĩa chuyển.

b. gốc

*Nghĩa gốc của "gốc":* phần dưới cùng của cây, nơi tiếp giáp với mặt đất.

| Câu | Nghĩa gốc | Nghĩa chuyển |
| --- | --- | --- |
| Ông tôi mới trồng thêm 5 gốc cam ở góc vườn. | | ✓ |
| Các bạn nhỏ ngồi chơi dưới gốc cây đa đầu làng. | ✓ | |
| Nhiều người gốc Việt đã về Việt Nam làm việc. | | ✓ |

- "5 gốc cam": dùng để đếm cây (mỗi cây cam là một gốc) → nghĩa chuyển.
- "gốc cây đa": chỉ phần dưới cùng của cây đa, sát mặt đất → nghĩa gốc.
- "người gốc Việt": chỉ nguồn gốc, dòng dõi → nghĩa chuyển.