Giải Bài 4 trang 19 VBT Khoa học 5
Đề bài
Xích sắt là một chuỗi dây được kết nối với nhau bởi nhiều mắt xích làm từ sắt. Sau một thời gian dài sử dụng, bề mặt của dây xích bị gỉ chuyển từ màu xám sang màu nâu đỏ. Dây xích bị gỉ nặng thì sẽ không được sử dụng để kéo hay nâng, hạ các vật nặng vì có nguy cơ đứt, gây nguy hiểm.
a) Biến đổi nào đã xảy ra khi dây xích bị gỉ? Giải thích.
b) Để sản xuất được xích sắt người ta nung chảy sắt để tạo hình. Biến đổi gì đã diễn ra trong quá trình này? Giải thích.
c) Hãy nêu hai cách giúp dây xích sắt hạn chế bị gỉ.
Gợi ý trả lời
a) Biến đổi khi dây xích bị gỉ
Đây là biến đổi hoá học.
Giải thích: Khi để lâu trong không khí, sắt ở bề mặt dây xích kết hợp với khí ô-xi và hơi nước trong không khí tạo thành một chất mới là gỉ sắt. Chất mới này có màu nâu đỏ, khác hẳn với màu xám và tính chất ban đầu của sắt (gỉ giòn, dễ bong, làm dây xích yếu đi và dễ đứt). Vì có chất mới được tạo thành nên sự biến đổi này là biến đổi hoá học.
b) Biến đổi khi nung chảy sắt để tạo hình
Đây là biến đổi vật lí (biến đổi trạng thái).
Giải thích: Khi bị nung nóng ở nhiệt độ cao, sắt chỉ chuyển từ thể rắn sang thể lỏng để dễ đổ khuôn, tạo hình. Khi nguội đi, sắt lỏng lại đông đặc thành sắt rắn. Trong quá trình này không có chất mới nào được tạo thành, chất thu được vẫn là sắt. Vì chỉ thay đổi trạng thái mà chất không đổi nên đây là biến đổi vật lí.
c) Hai cách giúp dây xích sắt hạn chế bị gỉ
1. Sơn hoặc bôi một lớp dầu, mỡ lên bề mặt dây xích để ngăn không cho sắt tiếp xúc trực tiếp với không khí và hơi nước.
2. Để dây xích ở nơi khô ráo, lau khô sau khi dùng, tránh để nơi ẩm ướt hoặc dính nước.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.