Sách giáo khoa Vật lí 12

Giải Câu hỏi 1 trang 103 SGK Vật lí 12

Bài 24. Phản ứng tổng hợp hạt nhân   Đã kiểm chéo

Đề bài

Sự tổng hợp hạt nhân là gì? Nêu điều kiện xảy ra phản ứng tổng hợp hạt nhân.

Lời giải

a) Sự tổng hợp hạt nhân là gì?

Sự tổng hợp hạt nhân (phản ứng nhiệt hạch) là phản ứng trong đó hai hạt nhân nhẹ (có số khối A≤10A \le 10) kết hợp lại với nhau tạo thành một hạt nhân nặng hơn.

Ví dụ điển hình là phản ứng tổng hợp giữa hai đồng vị của hydrogen (deuterium và tritium):

12H+13H→24He+01n{}_{1}^{2}\text{H} + {}_{1}^{3}\text{H} \rightarrow {}_{2}^{4}\text{He} + {}_{0}^{1}\text{n}

Phản ứng tổng hợp hạt nhân tỏa ra năng lượng rất lớn và là nguồn gốc năng lượng của Mặt Trời cũng như các ngôi sao.

b) Điều kiện xảy ra phản ứng tổng hợp hạt nhân:

Để các hạt nhân nhẹ (mang điện tích dương) có thể tiến lại đủ gần nhau và kết hợp được, chúng phải thắng được lực đẩy tĩnh điện (lực Coulomb) rất mạnh giữa chúng. Muốn vậy, cần có:

- Nhiệt độ rất cao, cỡ hàng chục đến hàng trăm triệu độ (khoảng 10710^{7} – 108 K10^{8}\ \text{K}), để các hạt nhân chuyển động với động năng đủ lớn, có thể tiến lại gần nhau tới khoảng cách mà lực hạt nhân phát huy tác dụng. (Vì cần nhiệt độ cao nên phản ứng còn gọi là phản ứng nhiệt hạch.)
- Mật độ hạt nhân trong plasma phải đủ lớn để tăng xác suất (số lần) các hạt nhân va chạm với nhau.
- Thời gian duy trì nhiệt độ cao và mật độ lớn đó phải đủ dài để phản ứng xảy ra và tỏa năng lượng.

Đáp số

Tổng hợp hạt nhân: hai hạt nhân nhẹ kết hợp thành một hạt nhân nặng hơn, tỏa năng lượngĐiều kiện: nhiệt độ rất cao (cỡ 10⁷–10⁸ K), mật độ hạt nhân đủ lớn, duy trì trong thời gian đủ dài

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.