Sách giáo khoa Vật lí 12

Giải Câu hỏi trang 79 SGK Vật lí 12

Bài 18. Ứng dụng hiện tượng cảm ứng điện từ   Đã kiểm chéo

Đề bài

Trong Hình 18.4, khi gảy dây đàn (3) thì nó dao động. Khi đó, từ trường của đoạn dây đàn (3) gây ra sự biến thiên từ thông qua cuộn dây cảm ứng (2) như thế nào?

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 79 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 18.4:

a) Đàn ghi ta điện.

b) Sơ đồ dây đàn và cuộn dây cảm ứng: một nam châm vĩnh cửu nhỏ (1) đặt bên trong một cuộn dây (2), cuộn dây (2) đặt ngay dưới dây đàn (3) bằng thép. Cuộn dây (2) được nối với máy tăng âm. Đoạn dây đàn (3) nằm sát bên trên nam châm được từ hoá thành nam châm có cực từ (S ở trên, N ở dưới); nam châm trong cuộn dây có cực S phía trên, N phía dưới.

Lời giải

Dây đàn (3) bằng thép nằm sát ngay trên nam châm vĩnh cửu (1), nên nó bị từ hoá và trở thành một nam châm nhỏ (có cực S ở trên, N ở dưới). Nhờ vậy, đoạn dây đàn (3) tạo ra một từ trường riêng đi qua cuộn dây cảm ứng (2).

Khi gảy dây, dây đàn (3) dao động, tức là nó chuyển động lại gần rồi ra xa cuộn dây (2) một cách tuần hoàn:

- Khi dây tiến lại gần cuộn dây (2), từ trường của dây tại vị trí cuộn dây mạnh lên, làm từ thông qua cuộn dây (2) tăng.
- Khi dây ra xa cuộn dây (2), từ trường của dây tại vị trí cuộn dây yếu đi, làm từ thông qua cuộn dây (2) giảm.

Do dây dao động điều hoà (tuần hoàn) nên từ thông Φ\Phi qua cuộn dây (2) cũng biến thiên tuần hoàn theo thời gian, lúc tăng lúc giảm theo đúng nhịp dao động của dây đàn. Chính sự biến thiên từ thông này gây ra suất điện động cảm ứng (và dòng điện cảm ứng biến thiên) trong cuộn dây (2), tín hiệu này được đưa tới máy tăng âm.

Đáp số

Dây thép (3) bị từ hoá thành nam châm; khi dao động nó lại gần rồi ra xa cuộn dây (2) một cách tuần hoàn, làm từ thông qua cuộn dây (2) biến thiên tuần hoàn (tăng khi dây lại gần, giảm khi dây ra xa), từ đó sinh suất điện động cảm ứng biến thiên.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.