Giải Câu hỏi trang 38 SGK Vật lí 12
Đề bài
Hãy so sánh các thông số trạng thái của không khí trong một quả bóng bay đã được bơm khi để trong bóng mát và khi để ngoài nắng (Hình 9.3).
Mô tả hình bằng lời
Hình 9.3: Hai quả bóng bay đã được bơm.
a) Quả bóng khi để trong bóng mát (kích thước nhỏ hơn, màu hồng đậm).
b) Quả bóng khi để ngoài nắng (căng phồng to hơn, màu hồng nhạt hơn).
Lời giải
Các thông số trạng thái của một lượng khí gồm: áp suất $p$, thể tích $V$ và nhiệt độ tuyệt đối $T$. Ta so sánh lượng không khí trong quả bóng ở hai điều kiện: để trong bóng mát (a) và để ngoài nắng (b).
a) Nhiệt độ $T$: Khi để ngoài nắng, quả bóng hấp thụ nhiệt từ ánh nắng Mặt Trời nên không khí bên trong nóng lên. Do đó nhiệt độ của khí khi để ngoài nắng *lớn hơn* so với khi để trong bóng mát: $T_b > T_a$.
b) Thể tích $V$: Quan sát Hình 9.3, quả bóng để ngoài nắng căng phồng to hơn, còn quả bóng trong bóng mát nhỏ hơn. Vậy thể tích khí khi để ngoài nắng *lớn hơn*: $V_b > V_a$.
c) Áp suất $p$: Vỏ bóng bay đàn hồi, có thể giãn nở tự do nên áp suất khí bên trong luôn cân bằng với áp suất khí quyển bên ngoài (cộng thêm một phần nhỏ do sức căng của vỏ bóng gây ra). Vì áp suất khí quyển ở hai vị trí xem như không đổi nên áp suất khí trong hai trường hợp *gần như bằng nhau*: $p_a \approx p_b$.
Kết luận: Khi đưa quả bóng từ chỗ mát ra ngoài nắng, nhiệt độ tăng làm khí nở ra khiến thể tích tăng, trong khi áp suất được giữ gần như không đổi.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.