Sách giáo khoa Vật lí 11

Giải Câu hỏi 3 trang 47 SGK Vật lí 11

Bài 11. Sóng điện từ   Đã kiểm chéo

Đề bài

Nêu loại sóng điện từ ứng với mỗi tần số sau:

a) 200 kHz;

b) 100 MHz;

c) 5.10145.10^{14} Hz;

d) 101810^{18} Hz.

Lời giải

Cách làm: Mỗi loại sóng điện từ ứng với một khoảng tần số (hay bước sóng) nhất định trên thang sóng điện từ. Ta có thể tính bước sóng trong chân không theo công thức λ=cf\lambda = \dfrac{c}{f} với c=3⋅108c = 3\cdot10^8 m/s, rồi đối chiếu với thang sóng điện từ để xác định loại sóng.

a) f=200f = 200 kHz =2⋅105= 2\cdot10^5 Hz

λ=cf=3⋅1082⋅105=1500 m.\lambda = \frac{c}{f} = \frac{3\cdot10^8}{2\cdot10^5} = 1500\ \text{m}.

Bước sóng cỡ hàng nghìn mét (tần số cỡ 10510^5 Hz) → đây là sóng vô tuyến (sóng radio).

b) f=100f = 100 MHz =108= 10^8 Hz

λ=cf=3⋅108108=3 m.\lambda = \frac{c}{f} = \frac{3\cdot10^8}{10^8} = 3\ \text{m}.

Bước sóng cỡ vài mét (tần số cỡ 10810^8 Hz) → vẫn thuộc dải sóng vô tuyến (dải sóng cực ngắn, như sóng FM, truyền hình).

c) f=5⋅1014f = 5\cdot10^{14} Hz

λ=cf=3⋅1085⋅1014=6⋅10−7 m=600 nm.\lambda = \frac{c}{f} = \frac{3\cdot10^8}{5\cdot10^{14}} = 6\cdot10^{-7}\ \text{m} = 600\ \text{nm}.

Bước sóng 600600 nm nằm trong khoảng 380380 nm ÷\div 760760 nm → đây là ánh sáng nhìn thấy (ánh sáng khả kiến, ứng với màu da cam – vàng).

d) f=1018f = 10^{18} Hz

λ=cf=3⋅1081018=3⋅10−10 m=0,3 nm.\lambda = \frac{c}{f} = \frac{3\cdot10^8}{10^{18}} = 3\cdot10^{-10}\ \text{m} = 0,3\ \text{nm}.

Bước sóng rất ngắn, cỡ 10−1010^{-10} m (tần số cỡ 101810^{18} Hz) → đây là tia X (tia Rơn-ghen).

Đáp số

a) Sóng vô tuyến (λ=1500\lambda = 1500 m)b) Sóng vô tuyến (λ=3\lambda = 3 m)c) Ánh sáng nhìn thấy (λ=600\lambda = 600 nm)d) Tia X (λ=0,3\lambda = 0,3 nm)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.