Sách giáo khoa Vật lí 10

Giải Câu hỏi trang 58 SGK Vật lí 10

Bài 13. Tổng hợp và phân tích lực. Cân bằng lực   Đã kiểm

Đề bài

Quan sát quyển sách đang nằm yên trên mặt bàn (Hình 13.5).

a) Có những lực nào tác dụng lên quyển sách?

b) Các lực này có cân bằng không? Vì sao?

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 58 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình vẽ một quyển sách (bìa màu xanh) đang nằm yên trên mặt một chiếc bàn gỗ nằm ngang.

Lời giải

a) Các lực tác dụng lên quyển sách

Quyển sách đang nằm yên trên mặt bàn nằm ngang chịu tác dụng của hai lực:

- Trọng lực P⃗\vec{P}: do Trái Đất hút quyển sách, có phương thẳng đứng, chiều hướng xuống dưới, điểm đặt tại trọng tâm của quyển sách.

- Lực pháp tuyến (phản lực) N⃗\vec{N}: do mặt bàn tác dụng lên quyển sách, có phương thẳng đứng, chiều hướng lên trên, điểm đặt tại mặt tiếp xúc giữa sách và bàn.

b) Các lực này có cân bằng không? Vì sao?

Có, hai lực này cân bằng nhau.

Quyển sách đang nằm yên (đứng yên) nên nó ở trạng thái cân bằng. Theo định luật I Newton, một vật đứng yên thì hợp lực của tất cả các lực tác dụng lên nó bằng 0⃗\vec{0}:

P⃗+N⃗=0⃗\vec{P} + \vec{N} = \vec{0}

Hai lực P⃗\vec{P} và N⃗\vec{N} thoả mãn đầy đủ điều kiện của hai lực cân bằng:

- Cùng tác dụng lên một vật (quyển sách).
- Cùng phương (phương thẳng đứng), ngược chiều nhau.
- Cùng độ lớn: P=NP = N.

Do đó chúng là hai lực cân bằng, giữ cho quyển sách tiếp tục nằm yên trên mặt bàn.

Đáp số

a) Hai lực tác dụng lên quyển sách: trọng lực P⃗\vec{P} (phương thẳng đứng, hướng xuống) và lực pháp tuyến N⃗\vec{N} của mặt bàn (phương thẳng đứng, hướng lên).b) Hai lực này cân bằng: vì sách đứng yên nên hợp lực bằng 0⃗\vec{0} (P⃗+N⃗=0⃗\vec{P} + \vec{N} = \vec{0}); chúng cùng tác dụng lên một vật, cùng phương, ngược chiều, cùng độ lớn (P=NP = N).

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.