Sách giáo khoa Toán 9 Tập hai

Giải Bài 6.28 trang 27 SGK Toán 9

Bài 21. Giải bài toán bằng cách lập phương trình   Đã kiểm chéo

Đề bài

Một mảnh đất hình chữ nhật có diện tích 360 m². Nếu tăng chiều rộng 3 m và giảm chiều dài 4 m thì diện tích mảnh đất không đổi. Tìm các kích thước của mảnh đất đó.

Lời giải

Phân tích. Diện tích hình chữ nhật bằng chiều dài nhân chiều rộng. Vì diện tích ban đầu đã biết (360 m2360\ \text{m}^2), ta chỉ cần gọi một kích thước làm ẩn, kích thước còn lại suy ra theo diện tích.

Lập phương trình.
Gọi chiều rộng của mảnh đất là xx (m), điều kiện x>0x>0.

Vì diện tích bằng 360 m2360\ \text{m}^2 nên chiều dài của mảnh đất là 360x\dfrac{360}{x} (m).

Sau khi thay đổi:
- Chiều rộng mới là x+3x+3 (m);
- Chiều dài mới là 360x−4\dfrac{360}{x}-4 (m).

Do diện tích không đổi (vẫn bằng 360 m2360\ \text{m}^2), ta có phương trình:
(x+3)(360x−4)=360.\left(x+3\right)\left(\dfrac{360}{x}-4\right)=360.

Giải phương trình.
Khai triển vế trái:
360−4x+1080x−12=360.360-4x+\dfrac{1080}{x}-12=360.
−4x+1080x−12=0.-4x+\dfrac{1080}{x}-12=0.

Nhân hai vế với xx (với x>0x>0) rồi chia cả hai vế cho −4-4:
−4x2−12x+1080=0  ⇒  x2+3x−270=0.-4x^2-12x+1080=0 \;\Rightarrow\; x^2+3x-270=0.

Ta có Δ=32−4⋅1⋅(−270)=9+1080=1089=332>0\Delta = 3^2-4\cdot 1\cdot(-270)=9+1080=1089=33^2>0, nên phương trình có hai nghiệm:
x1=−3+332=15;x2=−3−332=−18.x_1=\dfrac{-3+33}{2}=15;\qquad x_2=\dfrac{-3-33}{2}=-18.

Đối chiếu điều kiện x>0x>0: nghiệm x2=−18x_2=-18 (loại), nhận x=15x=15.

Với x=15x=15, chiều dài là 36015=24\dfrac{360}{15}=24 (m).

Kiểm tra lại. Chiều rộng mới 15+3=1815+3=18 (m), chiều dài mới 24−4=2024-4=20 (m), diện tích mới 18⋅20=360 m218\cdot 20=360\ \text{m}^2 — đúng bằng diện tích ban đầu.

Kết luận. Mảnh đất có chiều rộng 1515 m và chiều dài 2424 m.

Đáp số

Chiều rộng 15 m; chiều dài 24 m

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.