Sách giáo khoa Toán 12 Tập hai

Giải Luyện tập 4 trang 17 SGK Toán 12

Bài 12. Ứng dụng của tích phân để tính diện tích, thể tích   Đã kiểm chéo

Đề bài

Tính ∫03∣2x−3∣ dx\int_{0}^{3} |2x - 3|\,dx.

Lời giải

Xét dấu biểu thức trong dấu giá trị tuyệt đối

Ta có 2x−3=0⇔x=322x-3=0 \Leftrightarrow x=\dfrac{3}{2}.

- Với 0≤x≤320 \le x \le \dfrac{3}{2}: 2x−3≤02x-3 \le 0 nên ∣2x−3∣=3−2x|2x-3| = 3-2x.
- Với 32≤x≤3\dfrac{3}{2} \le x \le 3: 2x−3≥02x-3 \ge 0 nên ∣2x−3∣=2x−3|2x-3| = 2x-3.

Tách tích phân theo tính chất cộng của tích phân

∫03∣2x−3∣ dx=∫032(3−2x) dx+∫323(2x−3) dx.\int_{0}^{3} |2x-3|\,dx = \int_{0}^{\frac{3}{2}} (3-2x)\,dx + \int_{\frac{3}{2}}^{3} (2x-3)\,dx.

Tính tích phân thứ nhất

∫032(3−2x) dx=[ 3x−x2 ]032=(3⋅32−94)−0=92−94=94.\int_{0}^{\frac{3}{2}} (3-2x)\,dx = \left[\,3x - x^{2}\,\right]_{0}^{\frac{3}{2}} = \left(3\cdot\dfrac{3}{2} - \dfrac{9}{4}\right) - 0 = \dfrac{9}{2} - \dfrac{9}{4} = \dfrac{9}{4}.

Tính tích phân thứ hai

∫323(2x−3) dx=[ x2−3x ]323=(9−9)−(94−92)=0−(−94)=94.\int_{\frac{3}{2}}^{3} (2x-3)\,dx = \left[\,x^{2} - 3x\,\right]_{\frac{3}{2}}^{3} = (9-9) - \left(\dfrac{9}{4} - \dfrac{9}{2}\right) = 0 - \left(-\dfrac{9}{4}\right) = \dfrac{9}{4}.

Kết luận

∫03∣2x−3∣ dx=94+94=92=4,5.\int_{0}^{3} |2x-3|\,dx = \dfrac{9}{4} + \dfrac{9}{4} = \dfrac{9}{2} = 4{,}5.

Kiểm tra lại đáp số: Đồ thị hàm y=∣2x−3∣y=|2x-3| trên [0;3][0;3] gồm hai đoạn thẳng, tạo thành hai tam giác vuông. Tam giác thứ nhất có hai cạnh góc vuông 32\dfrac{3}{2} và 33 nên diện tích 12⋅32⋅3=94\dfrac{1}{2}\cdot\dfrac{3}{2}\cdot 3 = \dfrac{9}{4}; tam giác thứ hai có hai cạnh góc vuông 32\dfrac{3}{2} và 33 nên diện tích 94\dfrac{9}{4}. Tổng diện tích 94+94=92=4,5\dfrac{9}{4}+\dfrac{9}{4}=\dfrac{9}{2}=4{,}5, đúng bằng giá trị tích phân đã tính.

Đáp số

4,5

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.