Sách giáo khoa Toán 12 Tập một

Giải Bài 1.39 trang 43 SGK Toán 12

Bài tập cuối chương I   Đã kiểm chéo

Đề bài

Đồ thị trong Hình 1.38 là đồ thị của hàm số:
A. y=x−1x+1y=x-\dfrac{1}{x+1}.
B. y=2x+1x+1y=\dfrac{2x+1}{x+1}.
C. y=x2−x+1x+1y=\dfrac{x^2-x+1}{x+1}.
D. y=x2+x+1x+1y=\dfrac{x^2+x+1}{x+1}.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 43 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 1.38: Đồ thị hàm số có tiệm cận đứng x=−1x=-1 và tiệm cận xiên là đường thẳng y=xy=x (đường thẳng đi qua gốc O, đường màu xanh). Nhánh trên bên phải tiệm cận đứng có điểm cực tiểu quanh (0;1)(0;1) hoặc gần đó, nhánh dưới bên trái đi xuống. Có các mốc trên trục: −2,−1-2, -1 trên trục hoành; 1,21, 2 và −1,−2,−3-1, -2, -3 trên trục tung. Đường nét đứt tại x=−2x=-2 ứng với y=−3y=-3.

Lời giải

Nhận xét từ đồ thị (Hình 1.38):

- Đồ thị có tiệm cận đứng x=−1x=-1.
- Đồ thị có tiệm cận xiên là đường thẳng y=xy=x (đi qua gốc OO).

Do có tiệm cận xiên nên hàm số phải là phân thức bậc hai trên bậc nhất ⇒\Rightarrow loại A và B (đáp án B có tiệm cận ngang y=2y=2, không phải tiệm cận xiên; đáp án A tuy có tiệm cận xiên y=xy=x nhưng ta sẽ kiểm tra thêm ở dưới).

Xét đáp án C: y=x2−x+1x+1y=\dfrac{x^2-x+1}{x+1}.

Chia đa thức: x2−x+1x+1=x−2+3x+1\dfrac{x^2-x+1}{x+1}=x-2+\dfrac{3}{x+1}.

Tiệm cận xiên là y=x−2y=x-2 (không phải y=xy=x) ⇒\Rightarrow loại C.

Xét đáp án D: y=x2+x+1x+1y=\dfrac{x^2+x+1}{x+1}.

Chia đa thức: x2+x+1x+1=x+1x+1\dfrac{x^2+x+1}{x+1}=x+\dfrac{1}{x+1}.

- Tiệm cận đứng: x=−1x=-1 (vì mẫu bằng 00, tử bằng 1≠01\neq0). ✓
- Tiệm cận xiên: y=xy=x (vì 1x+1→0\dfrac{1}{x+1}\to 0 khi x→±∞x\to\pm\infty). ✓

Phù hợp với đồ thị.

Kiểm tra thêm bằng điểm và cực trị của đáp án D:

y′=1−1(x+1)2y'=1-\dfrac{1}{(x+1)^2}. Cho y′=0⇔(x+1)2=1⇔x=0y'=0 \Leftrightarrow (x+1)^2=1 \Leftrightarrow x=0 hoặc x=−2x=-2.

- Tại x=0x=0: y=0+10+1=1y=0+\dfrac{1}{0+1}=1 ⇒\Rightarrow điểm cực tiểu (0;1)(0;1), đúng như mô tả nhánh phải có cực tiểu quanh (0;1)(0;1). ✓
- Tại x=−2x=-2: y=−2+1−2+1=−2−1=−3y=-2+\dfrac{1}{-2+1}=-2-1=-3 ⇒\Rightarrow điểm cực đại (−2;−3)(-2;-3), đúng với đường nét đứt tại x=−2x=-2 ứng với y=−3y=-3. ✓

(Đối chiếu: đáp án A y=x−1x+1y=x-\dfrac{1}{x+1} tại x=−2x=-2 cho y=−2+1=−1≠−3y=-2+1=-1\neq-3, và tại x=0x=0 cho y=−1y=-1, không khớp đồ thị nên loại.)

Vậy đồ thị đã cho là đồ thị của hàm số y=x2+x+1x+1y=\dfrac{x^2+x+1}{x+1}.

Chọn đáp án D.

Đáp số

D. y=x2+x+1x+1y=\dfrac{x^2+x+1}{x+1}

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.