Sách giáo khoa Toán 10 Tập một

Giải Bài 4.25 trang 70 SGK Toán 10

Bài 11. Tích vô hướng của hai vecto   Đã kiểm chéo

Đề bài

Chứng minh rằng với mọi tam giác ABCABC,
SABC=12AB→2⋅AC→2−(AB→⋅AC→)2.S_{ABC} = \frac{1}{2}\sqrt{\overrightarrow{AB}^2 \cdot \overrightarrow{AC}^2 - \left(\overrightarrow{AB} \cdot \overrightarrow{AC}\right)^2}.

Lời giải

Phân tích các đại lượng trong biểu thức.

Theo định nghĩa, với vectơ AB→\overrightarrow{AB} ta có AB→2=∣AB→∣2=AB2\overrightarrow{AB}^2 = |\overrightarrow{AB}|^2 = AB^2 và tương tự AC→2=AC2\overrightarrow{AC}^2 = AC^2.

Mặt khác, theo công thức tích vô hướng:
AB→⋅AC→=∣AB→∣ ∣AC→∣cos⁡(AB→,AC→)=AB⋅AC⋅cos⁡A,\overrightarrow{AB} \cdot \overrightarrow{AC} = |\overrightarrow{AB}|\,|\overrightarrow{AC}|\cos\left(\overrightarrow{AB},\overrightarrow{AC}\right) = AB \cdot AC \cdot \cos A,
trong đó A=BAC^A = \widehat{BAC} là góc tại đỉnh AA của tam giác.

Biến đổi biểu thức dưới dấu căn.

AB→2⋅AC→2−(AB→⋅AC→)2=AB2⋅AC2−(AB⋅ACcos⁡A)2\overrightarrow{AB}^2 \cdot \overrightarrow{AC}^2 - \left(\overrightarrow{AB} \cdot \overrightarrow{AC}\right)^2 = AB^2 \cdot AC^2 - \left(AB \cdot AC \cos A\right)^2
=AB2⋅AC2−AB2⋅AC2cos⁡2A=AB2⋅AC2(1−cos⁡2A)=AB2⋅AC2sin⁡2A.= AB^2 \cdot AC^2 - AB^2 \cdot AC^2 \cos^2 A = AB^2 \cdot AC^2\left(1 - \cos^2 A\right) = AB^2 \cdot AC^2 \sin^2 A.

Lấy căn bậc hai.

Vì AA là góc trong tam giác nên 0∘<A<180∘0^\circ < A < 180^\circ, do đó sin⁡A>0\sin A > 0. Suy ra:
AB→2⋅AC→2−(AB→⋅AC→)2=AB2⋅AC2sin⁡2A=AB⋅AC⋅sin⁡A.\sqrt{\overrightarrow{AB}^2 \cdot \overrightarrow{AC}^2 - \left(\overrightarrow{AB} \cdot \overrightarrow{AC}\right)^2} = \sqrt{AB^2 \cdot AC^2 \sin^2 A} = AB \cdot AC \cdot \sin A.

So sánh với công thức diện tích.

Diện tích tam giác ABCABC được tính theo công thức:
SABC=12AB⋅AC⋅sin⁡A.S_{ABC} = \frac{1}{2} AB \cdot AC \cdot \sin A.

Do đó:
12AB→2⋅AC→2−(AB→⋅AC→)2=12AB⋅AC⋅sin⁡A=SABC.\frac{1}{2}\sqrt{\overrightarrow{AB}^2 \cdot \overrightarrow{AC}^2 - \left(\overrightarrow{AB} \cdot \overrightarrow{AC}\right)^2} = \frac{1}{2} AB \cdot AC \cdot \sin A = S_{ABC}.

Vậy đẳng thức được chứng minh (đpcm).

Đáp số

đpcm

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.