Giải Bài 4.3 trang 50 SGK Toán 10
Đề bài
Chứng minh rằng tứ giác là một hình bình hành khi và chỉ khi .
Lời giải
Nhận xét mở đầu. Theo SGK, hai vectơ bằng nhau khi và chỉ khi chúng *cùng hướng* và *cùng độ dài*. Ta sẽ dùng tính chất này để chứng minh hai chiều.
Với tứ giác (các đỉnh ghi theo thứ tự), hai cạnh và là một cặp cạnh đối. Xét hai vectơ (đi từ đến ) và (đi từ đến ).
a) Chiều thuận: Nếu là hình bình hành thì .
Vì là hình bình hành nên hai cạnh đối và :
- song song với nhau: ;
- bằng nhau: , tức .
Do là hình bình hành (không tự cắt) với các đỉnh ghi theo thứ tự, hai điểm nằm cùng một phía nên khi đi và ta đi theo cùng một chiều. Vậy và cùng hướng.
Hai vectơ cùng hướng và cùng độ dài nên . (đpcm)
b) Chiều đảo: Nếu thì là hình bình hành.
Giả sử . Theo định nghĩa hai vectơ bằng nhau, suy ra:
- và cùng hướng hai đường thẳng và song song, đồng thời thứ tự các đỉnh tạo thành tứ giác không tự cắt;
- .
Như vậy tứ giác có một cặp cạnh đối và vừa song song vừa bằng nhau. Theo dấu hiệu nhận biết hình bình hành, là hình bình hành. (đpcm)
Kết luận. Từ a) và b), tứ giác là hình bình hành *khi và chỉ khi* .
Kiểm tra lại bằng tọa độ. Lấy (hình bình hành). Khi đó và , đúng là — phù hợp với kết quả.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.