Giải Vận dụng trang 12 SGK Tin học 9

Lời giải

Hướng dẫn: Đây là bài vận dụng yêu cầu em (1) tìm kiếm thông tin trên Internet và (2) đánh giá chất lượng thông tin tìm được theo các tiêu chí đã học trong Bài 2 (tính mới, tính chính xác, tính đầy đủ, tính sử dụng được và độ tin cậy của nguồn).

a) Thông tin tìm được trên Internet

Dùng máy tìm kiếm (ví dụ Google) với từ khoá *"máy tính điện tử kĩ thuật số đầu tiên trên thế giới"*, em thu được kết quả thường gặp như sau:

- ENIAC (Electronic Numerical Integrator and Computer) được nhiều nguồn coi là máy tính điện tử kĩ thuật số đa năng đầu tiên, hoàn thành năm 1945 và công bố năm 1946 tại Trường Đại học Pennsylvania (Mỹ), do J. Presper Eckert và John Mauchly chế tạo.
- Máy dùng khoảng 18 000 bóng đèn điện tử (đèn chân không), nặng gần 30 tấn, chủ yếu để tính toán phục vụ quân sự (bảng đạn đạo).
- Một số nguồn khác lại nhắc tới ABC (Atanasoff–Berry Computer, 1942) như chiếc máy tính điện tử kĩ thuật số đầu tiên, nhưng ABC chưa phải là máy đa năng và lập trình được.

b) Đánh giá chất lượng thông tin tìm được

Em đánh giá thông tin theo các tiêu chí đã học:

- Tính chính xác (độ tin cậy của nguồn): nên ưu tiên thông tin từ các trang có uy tín (bách khoa toàn thư, trang của trường đại học, bảo tàng, báo khoa học) và đối chiếu nhiều nguồn. Khi nhiều nguồn tin cậy cùng nói giống nhau (ENIAC – 1945/1946) thì thông tin đáng tin hơn.
- Tính mới: sự kiện lịch sử này đã cũ và ổn định, nên không yêu cầu thông tin "mới nhất"; tuy vậy cần chọn bài viết được biên tập, cập nhật cẩn thận.
- Tính đầy đủ: thông tin tốt phải nêu được *tên máy, năm ra đời, người chế tạo, nơi chế tạo, đặc điểm và mục đích sử dụng*. Nếu một trang chỉ ghi "ENIAC là máy tính đầu tiên" mà thiếu các chi tiết trên thì chưa đầy đủ.
- Tính sử dụng được: thông tin trình bày rõ ràng, dễ hiểu, phù hợp với mục đích tìm hiểu của em thì mới dùng được.
- Lưu ý mâu thuẫn giữa các nguồn: vì có nguồn nói ENIAC, có nguồn nói ABC, nên em cần đọc kĩ *định nghĩa* ("đầu tiên" theo nghĩa nào: điện tử, kĩ thuật số, đa năng, lập trình được) để hiểu đúng và tránh kết luận vội.

Kết luận: Thông tin về ENIAC từ nhiều nguồn uy tín, được đối chiếu trùng khớp là thông tin đáng tin cậy, chính xác và đủ dùng; còn những thông tin một chiều, không rõ nguồn hoặc mâu thuẫn chưa được kiểm chứng thì cần thận trọng, phải kiểm tra lại trước khi sử dụng.

Đáp số