Giải Câu hỏi 2 trang 14 SGK Tin học 12

Lời giải

Việc phát triển trí tuệ nhân tạo (AI) mang lại nhiều lợi ích to lớn, nhưng đồng thời cũng tiềm ẩn không ít nguy cơ. Có thể nêu một số nguy cơ chính như sau:

a) Nguy cơ mất việc làm: AI và các hệ thống tự động hóa ngày càng có khả năng thay thế con người trong nhiều công việc, kể cả những công việc đòi hỏi kĩ năng trí tuệ. Điều này có thể khiến nhiều người lao động mất việc, làm gia tăng tỉ lệ thất nghiệp và bất bình đẳng trong xã hội.

b) Nguy cơ về quyền riêng tư và an toàn dữ liệu: Để hoạt động, AI cần thu thập và xử lí một lượng dữ liệu rất lớn, trong đó có dữ liệu cá nhân. Việc này có thể dẫn tới xâm phạm quyền riêng tư, lộ lọt thông tin cá nhân hoặc dữ liệu bị lạm dụng vào mục đích xấu.

c) Nguy cơ thiếu minh bạch, thiên lệch (định kiến): Nhiều hệ thống AI đưa ra quyết định mà con người khó hiểu rõ cơ sở ("hộp đen"). Nếu dữ liệu huấn luyện chứa sai lệch, thiên kiến thì AI có thể đưa ra những kết luận, quyết định không công bằng, phân biệt đối xử.

d) Nguy cơ bị lạm dụng, dùng vào mục đích xấu: AI có thể bị kẻ xấu lợi dụng để tạo tin giả, hình ảnh/video giả mạo (deepfake), lừa đảo, tấn công mạng hoặc chế tạo vũ khí tự động, gây mất an ninh, an toàn cho xã hội.

e) Nguy cơ phụ thuộc quá mức và mất kiểm soát: Khi con người quá tin tưởng và lệ thuộc vào AI, năng lực tự quyết định, tư duy sáng tạo có thể bị suy giảm. Ngoài ra, nếu các hệ thống AI ngày càng phức tạp, con người có thể gặp khó khăn trong việc kiểm soát hoạt động của chúng.

f) Nguy cơ về đạo đức và trách nhiệm pháp lí: Khi AI gây ra sai sót hoặc thiệt hại, việc xác định trách nhiệm thuộc về ai (người lập trình, người sử dụng hay nhà sản xuất) là vấn đề khó khăn, đặt ra nhiều thách thức về đạo đức và pháp luật.

Đáp số