Giải Câu hỏi trang 105 SGK Sinh học 12

Lời giải

Khái niệm đặc điểm thích nghi (Sinh học 12 – Kết nối tri thức)

Một đặc điểm được gọi là đặc điểm thích nghi khi nó thỏa mãn đồng thời các yêu cầu sau:

1. Có lợi cho sinh vật trong một môi trường sống nhất định — đặc điểm đó (về hình thái, giải phẫu, sinh lí hay tập tính) giúp sinh vật tăng khả năng sống sót (kiếm ăn, lẩn tránh kẻ thù, chịu đựng điều kiện khí hậu…) trong môi trường mà chúng đang sinh sống.

2. Làm tăng khả năng sinh sản — cá thể mang đặc điểm đó để lại nhiều con cháu hơn so với các cá thể không có (hoặc có ở mức kém hơn) đặc điểm đó trong cùng quần thể.

3. Có tính di truyền — đặc điểm phải di truyền được từ thế hệ này sang thế hệ khác thì mới có thể được tích luỹ qua các thế hệ (một biến đổi không di truyền, như thường biến đơn thuần, không phải là đặc điểm thích nghi theo nghĩa tiến hoá).

4. Là kết quả của chọn lọc tự nhiên — qua nhiều thế hệ, chọn lọc tự nhiên tác động lên các biến dị di truyền có sẵn trong quần thể, giữ lại và làm tăng dần tần số những biến dị có lợi, từ đó hình thành đặc điểm thích nghi.

Lưu ý: Tính thích nghi chỉ mang tính tương đối và gắn với một môi trường cụ thể — một đặc điểm là thích nghi trong môi trường này nhưng có thể không còn thích nghi khi môi trường thay đổi.

Kết luận: Đặc điểm thích nghi là đặc điểm di truyền được, có lợi cho sinh vật (giúp tăng khả năng sống sót và sinh sản) trong một môi trường sống nhất định, được hình thành và duy trì qua quá trình chọn lọc tự nhiên tác động lên các biến dị di truyền trong quần thể.

Đáp số