Giải Bài 2 trang 88 SGK Sinh học 12

Lời giải

Đây là câu hỏi mở thuộc chủ đề thành tựu chọn, tạo giống (ứng dụng di truyền học trong chọn giống vật nuôi, cây trồng). Yêu cầu là sưu tầm các giống nổi tiếng gắn với từng vùng miền của Việt Nam; nên trình bày có hệ thống theo vùng và nêu phương pháp tạo/giữ giống (lai hữu tính, chọn lọc, nhân giống vô tính, nuôi cấy mô, cho sinh sản nhân tạo).

## 1. Giống vật nuôi

Miền Bắc
- Lợn Móng Cái (Quảng Ninh): giống lợn nội đẻ sai (14–16 con/lứa), thích nghi tốt; thường dùng làm dòng mẹ trong các tổ hợp lai để tạo lợn thương phẩm.
- Gà Đông Tảo (Hưng Yên): giống gà quý, chân to đặc trưng, thịt ngon; được nhân thuần, bảo tồn nguồn gene.
- Gà Hồ (Bắc Ninh): giống gà cổ truyền, thân to, thịt chắc; được phục tráng, bảo tồn.
- Vịt bầu Bến (Hòa Bình): giống vịt đặc sản, chọn lọc qua nhiều thế hệ, thịt thơm, tỉ lệ mỡ thấp.

Miền Trung
- Bò vàng Thanh Hóa – Nghệ An: giống bò nội thích nghi vùng đồi núi; được cải thiện tầm vóc bằng lai với bò Zebu (Sind).

Miền Nam
- Lợn Thuộc Nhiêu (Tiền Giang): giống lợn nội miền Nam, tỉ lệ nạc khá, phù hợp điều kiện Đồng bằng sông Cửu Long.
- Cá tra, cá basa (An Giang, Đồng Tháp): đã chọn giống và cho sinh sản nhân tạo thành công, tạo nguồn giống đồng đều, năng suất cao, đưa Việt Nam thành nước xuất khẩu cá tra hàng đầu thế giới.
- Tôm sú, tôm thẻ chân trắng (ven biển Nam Bộ): chọn giống gia hóa, tạo đàn bố mẹ sạch bệnh (SPF), nâng cao tỉ lệ sống và tốc độ tăng trưởng.

## 2. Giống cây trồng

Miền Bắc
- Nhãn lồng Hưng Yên: cùi dày, ráo nước, thơm; nhân giống vô tính (chiết cành) để giữ đặc tính quý, được bảo hộ chỉ dẫn địa lý.
- Vải thiều Lục Ngạn (Bắc Giang): chọn lọc, nhân giống vô tính từ cây đầu dòng ưu tú; xuất khẩu sang Nhật Bản, EU.
- Bưởi Diễn, Cam Canh (Hà Nội): nhân giống bằng ghép mắt, giữ hương vị đặc trưng.
- Chè Thái Nguyên (chè Trung du, PH1, LDP1): chọn lọc và lai tạo cho năng suất, chất lượng cao.

Miền Trung
- Cam Xã Đoài (Nghệ An): cam bản địa quý, ngọt đậm; phục tráng và nhân giống sạch bệnh bằng nuôi cấy mô.
- Tiêu Tiên Phước (Quảng Nam), Quế Trà Bồng (Quảng Ngãi): chọn cây đầu dòng cho hàm lượng tinh dầu cao; được bảo hộ chỉ dẫn địa lý.

Miền Nam
- Lúa ST25 (Sóc Trăng): được kỹ sư Hồ Quang Cua và cộng sự lai tạo qua nhiều thế hệ lai hữu tính và chọn lọc; đạt giải *Gạo ngon nhất thế giới* năm 2019.
- Xoài cát Hòa Lộc (Tiền Giang): nhân giống vô tính (ghép), giữ đặc tính thịt vàng, ngọt, ít xơ; bảo hộ chỉ dẫn địa lý.
- Bưởi Năm Roi (Vĩnh Long, Hậu Giang): chọn dòng, nhân giống vô tính cho quả không hạt; xuất khẩu.
- Vú sữa Lò Rèn (Tiền Giang), Sầu riêng Ri6, Monthong (miền Tây): tuyển chọn cây đầu dòng, nhân giống ghép, năng suất cao.

Nhận xét: Các giống trên là kết quả của lai hữu tính kết hợp chọn lọc (lúa ST25, bò lai Sind/BBB, lợn lai), hoặc chọn lọc – nhân giống vô tính để giữ đặc tính quý (cây ăn quả), góp phần phát triển nông nghiệp và nâng cao giá trị xuất khẩu của Việt Nam.

Đáp số