Giải Câu 2 trang 94 SGK Ngữ văn 9
Đề bài
Từ luận đề, tác giả đã triển khai các luận điểm theo trình tự nào?
(văn bản: "Người con gái Nam Xương" – một bi kịch của con người (Nguyễn Đăng Na))
Gợi ý trả lời
Xác định luận đề: Văn bản nêu luận đề ngay ở nhan đề và phần mở đầu — "Chuyện người con gái Nam Xương" là *một bi kịch của con người*, cụ thể là bi kịch về số phận oan nghiệt của người phụ nữ (Vũ Nương) trong xã hội phong kiến.
Trình tự triển khai các luận điểm: Từ luận đề đó, tác giả Nguyễn Đăng Na không sắp xếp luận điểm một cách tùy ý mà bám sát và triển khai theo đúng trình tự diễn biến của cốt truyện (tức theo mạch thời gian các sự việc trong cuộc đời Vũ Nương). Cứ lần lượt theo từng chặng của câu chuyện, tác giả lại chỉ ra một khía cạnh, một bước phát triển của bi kịch:
- a) Mở đầu bi kịch: gắn với chặng Vũ Nương lấy Trương Sinh và cuộc sống gia đình buổi đầu — mầm mống bi kịch nảy sinh từ chính tính đa nghi, hay ghen của người chồng và cuộc hôn nhân không bình đẳng.
-
b) Bi kịch phát triển và lên đến đỉnh điểm: gắn với chặng Trương Sinh đi lính trở về, nghe lời con trẻ nói về "người đàn ông đêm nào cũng đến" (cái bóng), sinh nghi oan, mắng nhiếc, ruồng rẫy khiến Vũ Nương phải gieo mình xuống sông Hoàng Giang tự vẫn để minh oan.
-
c) Phần kết / sự hóa giải bi kịch: gắn với chặng Vũ Nương được Linh Phi cứu, sống dưới thủy cung và lần trở về trong lễ giải oan — nàng được minh oan nhưng mãi mãi không thể trở lại cuộc sống trần thế, càng tô đậm tính chất bi kịch.
Nhận xét về tác dụng của trình tự ấy: Việc triển khai luận điểm theo trình tự diễn biến của câu chuyện (trình tự thời gian của cốt truyện) giúp mạch lập luận mạch lạc, chặt chẽ, dễ theo dõi; mỗi luận điểm vừa làm sáng tỏ một chặng của tác phẩm vừa cùng hướng về làm nổi bật luận đề chung — đó là *bi kịch của con người*, của người phụ nữ đức hạnh mà phải chịu oan khuất.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.