Giải Bài 3 trang 87 SGK Ngữ văn 9

Gợi ý trả lời

Đây là bài tập thực hành đọc mở rộng, yêu cầu em tự học thuộc lòng những đoạn trích, bài thơ mà mình yêu thích. Dưới đây là gợi ý các văn bản tiêu biểu đã học trong Bài 3 (và chương trình Ngữ văn 9 KNTT) để em lựa chọn và học thuộc, kèm cách trình bày:

a) Một số đoạn trích truyện thơ Nôm nên học thuộc

- *Truyện Kiều* (Nguyễn Du) — đoạn "Kim – Kiều gặp gỡ" hoặc "Trao duyên", "Kiều ở lầu Ngưng Bích":

> *Buồn trông cửa bể chiều hôm,*
> *Thuyền ai thấp thoáng cánh buồm xa xa?*
> *Buồn trông ngọn nước mới sa,*
> *Hoa trôi man mác biết là về đâu?*

Đoạn thơ viết theo thể lục bát, dùng điệp ngữ "buồn trông" và loạt hình ảnh ẩn dụ để diễn tả tâm trạng cô đơn, lo âu của Thúy Kiều.

- *Truyện Lục Vân Tiên* (Nguyễn Đình Chiểu) — đoạn "Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga":

> *Vân Tiên tả đột hữu xông,*
> *Khác nào Triệu Tử phá vòng Đương Dang.*

Đoạn thơ ca ngợi hình tượng người anh hùng nghĩa hiệp, trọng nghĩa khinh tài.

b) Một số bài thơ / đoạn trích song thất lục bát nên học thuộc

- *Chinh phụ ngâm* (nguyên tác Đặng Trần Côn, bản dịch Nôm thường gắn với Đoàn Thị Điểm) — đoạn nói về nỗi nhớ, nỗi sầu chia li của người chinh phụ:

> *Cùng trông lại mà cùng chẳng thấy,*
> *Thấy xanh xanh những mấy ngàn dâu.*
> *Ngàn dâu xanh ngắt một màu,*
> *Lòng chàng ý thiếp ai sầu hơn ai?*

- Các đoạn trong *Cung oán ngâm khúc* (Nguyễn Gia Thiều) hoặc các bài thơ song thất lục bát khác em yêu thích.

Cách nhận biết thể song thất lục bát để học đúng nhịp: mỗi khổ gồm hai câu 7 chữ (song thất) rồi một câu 6 chữ và một câu 8 chữ (lục bát), cứ thế lặp lại; nhờ cấu trúc này mà giọng thơ giàu nhạc điệu, phù hợp diễn tả tâm trạng, nỗi niềm.

Gợi ý cách học thuộc hiệu quả:
1. Đọc kĩ, hiểu nội dung và cảm xúc của đoạn trích trước khi học.
2. Học theo từng khổ / từng cặp câu, chú ý gieo vần và nhịp đặc trưng của thể thơ (lục bát: 2/2/2…; song thất lục bát: thường 3/4 ở câu thất).
3. Đọc diễn cảm thành tiếng, thể hiện đúng tâm trạng để nhớ lâu hơn.
4. Ghi lại cảm nhận riêng về đoạn thơ mình yêu thích để gắn kết cảm xúc với văn bản.