Sách giáo khoa Ngữ văn 9 Tập hai

Giải Câu 5 trang 133 SGK Ngữ văn 9

Ôn tập (Phần Đọc — bài thơ Bến đò trưa hè) — Trả lời câu hỏi   Gợi ý trả lời

Đề bài

Tình cảm của nhà thơ đối với thiên nhiên và đời sống con người được thể hiện như thế nào trong bài thơ?
(văn bản: Bến đò trưa hè)

Gợi ý trả lời

Câu 5. Tình cảm của nhà thơ với thiên nhiên và đời sống con người trong bài "Bến đò trưa hè"

Qua bức tranh bến đò buổi trưa hè, nhà thơ gửi gắm một tình cảm đằm thắm, gắn bó với cả cảnh vật và con người nơi làng quê. Có thể thấy rõ ở ba phương diện:

a) Tình yêu, sự gắn bó với thiên nhiên làng quê:
- Nhà thơ quan sát cảnh vật bến đò buổi trưa hè bằng con mắt tinh tế, trìu mến; những hình ảnh thiên nhiên được miêu tả trong bài hiện lên chân thực, sống động và giàu chất thơ.
- Cảnh được cảm nhận bằng nhiều giác quan (màu sắc, âm thanh, hơi nóng trưa hè), cho thấy nhà thơ hòa mình, lắng nghe cảnh vật bằng cả tâm hồn.
- Những hình ảnh được chọn đều bình dị, quen thuộc của nông thôn Việt Nam, qua đó bộc lộ niềm yêu mến vẻ đẹp êm đềm, thanh bình của quê hương.

b) Sự quan tâm, trân trọng đời sống con người:
- Trong khung cảnh trưa hè vắng lặng, hình ảnh con người và nhịp sinh hoạt nơi bến nước hiện lên gần gũi, thân thương.
- Nhà thơ cảm nhận được cả cái tĩnh lặng, chậm rãi, có phần buồn vắng của cuộc sống nơi bến đò quê giữa trưa hè, cho thấy sự thấu hiểu, đồng cảm với nhịp sống bình dị của người dân quê.

c) Cách thể hiện tình cảm:
- Tình cảm của nhà thơ kín đáo, lắng sâu, gửi gắm qua việc miêu tả cảnh vật và sinh hoạt con người (tả cảnh ngụ tình).
- Giọng thơ nhẹ nhàng, êm đềm; hình ảnh chọn lọc, bình dị cùng bút pháp gợi tả tinh tế làm nổi bật tình yêu thiên nhiên, quê hương và niềm trân trọng cuộc sống con người.

Kết luận: Bài thơ cho thấy nhà thơ có tâm hồn tinh tế, gắn bó sâu nặng với thiên nhiên và cuộc sống làng quê, mang một tình yêu quê hương thầm lặng mà bền chặt.

*(Khi làm bài, cần dẫn ra những từ ngữ, hình ảnh cụ thể CÓ TRONG bài thơ để chứng minh.)*

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.