Giải Câu hỏi trang 127 SGK Ngữ văn 9

Gợi ý trả lời

Bối cảnh: Trong đoạn trích, Rô-đri-gơ vì phải rửa nhục cho cha mà buộc lòng giết cha của Si-men trong một cuộc đấu. Si-men rơi vào bi kịch: nàng vẫn yêu Rô-đri-gơ tha thiết, nhưng kẻ giết cha nàng lại chính là người nàng yêu. Câu hỏi đặt ra là Si-men đã làm gì để *xứng đáng* với con người cao thượng ấy.

Si-men làm gì để xứng đáng với người mình yêu:

- Nàng chọn danh dự và bổn phận lên trên tình yêu, đúng như Rô-đri-gơ đã làm. Rô-đri-gơ đã hi sinh tình yêu để bảo vệ danh dự cho cha; muốn ngang tầm với chàng, Si-men cũng phải đặt đạo hiếu, bổn phận với cha đã khuất lên trên hạnh phúc riêng. Nàng không để tình yêu làm mình quên nghĩa vụ của một người con.

- Nàng nén tình riêng, quyết đi đòi công lí cho cha. Dù trong lòng vẫn yêu Rô-đri-gơ, Si-men vẫn đến cầu xin nhà vua trừng phạt kẻ giết cha, đòi mạng đền mạng — nghĩa là đòi chính cái chết của người mình yêu. Đó là hành động đau đớn nhất nhưng cũng cao thượng nhất, chứng tỏ nàng có khí phách và lòng tự trọng ngang với Rô-đri-gơ.

- Nàng sẵn sàng hi sinh tình yêu, hạnh phúc, thậm chí cả sự sống của mình. Si-men chấp nhận mất đi người mình yêu, chấp nhận nỗi đau xé lòng để giữ trọn danh dự và chữ hiếu. Chính sự hi sinh ấy khiến nàng trở thành một tâm hồn cao quý, tương xứng với Rô-đri-gơ.

Ý nghĩa: Bằng cách hành động dũng cảm, giàu lòng tự trọng và đặt danh dự, bổn phận lên trên tình yêu — đúng tinh thần mà Rô-đri-gơ đã nêu gương — Si-men đã tự chứng tỏ mình là người xứng đáng với chàng. Tình yêu của họ vì thế là tình yêu giữa hai con người cao thượng, cùng biết hi sinh cái riêng vì danh dự. Nghịch lí bi kịch nằm ở chỗ: chính khi Si-men quyết đòi trừng phạt Rô-đri-gơ, nàng lại càng khiến chàng thêm yêu và kính trọng, bởi nàng đã hành xử cao cả không kém gì chàng.