Sách giáo khoa Ngữ văn 6 Tập hai

Giải Câu 5 trang 85 SGK Ngữ văn 6

Các loài chung sống với nhau như thế nào? (Ngọc Phú)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Theo em, đoạn nào trong văn bản thể hiện rõ nhất cách trình bày văn bản thông tin theo quan hệ nhân quả?
(văn bản: Các loài chung sống với nhau như thế nào? (Ngọc Phú, báo điện tử Đất Việt – Diễn đàn của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kĩ thuật Việt Nam, tháng 9/2020))

Gợi ý trả lời

a) Xác định yêu cầu

Đề hỏi: trong văn bản *Các loài chung sống với nhau như thế nào?*, đoạn nào thể hiện rõ nhất cách trình bày thông tin theo quan hệ nhân quả (nguyên nhân → kết quả).

b) Nhắc lại cách trình bày theo quan hệ nhân quả

Đó là cách triển khai thông tin trong đó người viết nêu nguyên nhân rồi dẫn tới kết quả. Khi đọc, ta nhận ra quan hệ này qua mạch lí giải: *điều này xảy ra nên điều kia xảy ra*, thường có các từ nối như *vì, do, nên, nhờ đó, dẫn đến, kết quả là…*.

c) Chọn đoạn và lí giải

Đoạn thể hiện rõ nhất quan hệ nhân quả là đoạn lí giải vì sao các loài có thể chung sống được với nhau — đoạn nói về sự cân bằng trong tự nhiên, trong đó số lượng cá thể của mỗi loài được giữ ở mức phù hợp nhờ mối quan hệ khống chế, ràng buộc lẫn nhau giữa các loài.

Lí do chọn đoạn này:

- Có chuỗi nguyên nhân – kết quả rõ ràng: giữa các loài luôn có sự khống chế, ràng buộc lẫn nhau về số lượng (nguyên nhân) → nhờ đó sự cân bằng trong tự nhiên được duy trì, số lượng mỗi loài không tăng vô hạn (kết quả) → vì vậy các loài mới có thể cùng tồn tại, chung sống với nhau.
- Chính cách trình bày theo nhân quả này giúp đoạn văn trả lời trực tiếp câu hỏi ở nhan đề "các loài chung sống với nhau như thế nào", nên nổi bật hơn các đoạn khác (vốn thiên về giới thiệu, nêu ví dụ hoặc liệt kê).

d) Kết luận

Đó là đoạn giải thích vì sao trong tự nhiên có sự cân bằng và khống chế lẫn nhau về số lượng cá thể giữa các loài, nhờ đó các loài chung sống được với nhau: nguyên nhân (sự khống chế, ràng buộc, cân bằng) dẫn tới kết quả (các loài cùng tồn tại, chung sống).

*(Khi trình bày, nếu muốn dẫn chứng thì trích đúng câu chữ trong sách; tránh gán ví dụ hoặc câu trích không có trong văn bản.)*

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.