Giải Câu hỏi trang 97 SGK Ngữ văn 12
Đề bài
Những chi tiết gợi sự linh thiêng, huyền bí có tác động như thế nào tới cảm xúc của bạn?
(văn bản: Hải khẩu linh từ (Đền thiêng cửa bể) - Đoàn Thị Điểm)
Gợi ý trả lời
Câu hỏi: Những chi tiết gợi sự linh thiêng, huyền bí có tác động như thế nào tới cảm xúc của bạn?
Đây là câu hỏi mời người đọc chia sẻ trải nghiệm thẩm mĩ của chính mình. Có thể trình bày theo các ý sau:
a) Điểm lại những chi tiết gợi sự linh thiêng, huyền bí trong văn bản
- Hình ảnh ngôi đền thiêng nơi cửa bể gắn với quý phi (cung phi) của vua Trần Duệ Tông là Nguyễn Thị Bích Châu (về sau được phong Chế Thắng phu nhân) - người đã tự nguyện gieo mình xuống biển để tế thần, cứu đoàn thuyền và vận mệnh đất nước.
- Những chi tiết mang màu sắc kì ảo: lời báo mộng, sự hiển linh của thần biển, cảnh giông bão nổi lên giữa biển khơi, việc vua Lê Thánh Tông viết thư gửi xuống Thủy cung để "kiện" thần, rồi thần hiển linh phân xử, trừng phạt kẻ làm càn.
- Sự ứng nghiệm của lời cầu khấn, việc ngôi đền trở nên hiển hách, được nhân dân đời đời thờ phụng.
b) Tác động của những chi tiết ấy tới cảm xúc người đọc
- *Gợi cảm giác thiêng liêng, thành kính:* Thế giới huyền bí khiến người đọc cảm nhận được một cõi linh thiêng vượt lên cuộc sống trần tục, từ đó nảy sinh thái độ trân trọng, ngưỡng vọng trước những bậc trung trinh tiết liệt như Bích Châu.
- *Gợi sự hồi hộp, cuốn hút, tò mò:* Những yếu tố kì ảo (báo mộng, giông bão, thế giới Thủy cung, cuộc phân xử của thần) tạo nên không khí li kì, khiến người đọc bị lôi cuốn, mong theo dõi diễn biến đến cùng.
- *Gợi niềm xúc động, cảm phục và biết ơn:* Đằng sau lớp vỏ huyền bí là tấm lòng hi sinh cao cả của người phụ nữ vì dân, vì nước. Sự linh thiêng chính là cách nhân dân bất tử hóa, tri ân công đức ấy, khiến người đọc rưng rưng cảm động.
- *Gợi niềm tin vào lẽ công bằng và đạo lí:* Chi tiết thần hiển linh trừng trị kẻ ác, bênh vực người ngay đem lại cảm giác thỏa nguyện, củng cố niềm tin "ở hiền gặp lành", cái thiện tất thắng cái ác.
c) Khái quát
Như vậy, những chi tiết linh thiêng, huyền bí không chỉ tạo sức hấp dẫn nghệ thuật cho truyện truyền kì mà còn khơi dậy trong người đọc nhiều cung bậc cảm xúc đan xen: vừa hồi hộp, cuốn hút, vừa thành kính, xúc động và cảm phục; đồng thời bồi đắp niềm tự hào về truyền thống yêu nước, trọng nghĩa của dân tộc.
*(Đây là câu hỏi mở nêu cảm nhận cá nhân, học sinh có thể bày tỏ cảm xúc riêng miễn là hợp lí và bám sát văn bản.)*
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.