Giải Câu hỏi trang 49 SGK Ngữ văn 12

Gợi ý trả lời

Xác định dòng thơ miêu tả tiếng đàn

Trong đoạn mở đầu, dòng thơ trực tiếp mô phỏng tiếng đàn ghi ta là:

> *li-la li-la li-la*

Đây là chuỗi âm thanh thuần tuý được đặt xen vào giữa những hình ảnh về đất nước Tây Ban Nha, có chức năng tái hiện âm hưởng của tiếng đàn.

Phân tích nhạc tính của dòng thơ

a) Mô phỏng trực tiếp âm thanh tiếng đàn: Chuỗi "li-la li-la li-la" là những âm thanh gợi tiếng réo rắt, ngân nga của đàn ghi ta (và cũng gợi liên tưởng đến tên loài hoa li-la / tử đinh hương của xứ sở Tây Ban Nha). Nhà thơ không miêu tả tiếng đàn bằng ngôn ngữ giải thích mà để âm thanh tự cất lên, khiến câu thơ vang lên như một nốt nhạc.

b) Điệp âm, điệp vần tạo tính nhạc: Cụm "li-la" được lặp lại ba lần liên tiếp, phối hợp các nguyên âm vang "i" và "a" cùng phụ âm "l" mềm mại, tạo nên sự luyến láy, ngân dài, mô phỏng chuỗi âm thanh buông – vuốt của dây đàn. Sự lặp lại này làm dòng thơ giàu tiết tấu, đều đặn như một giai điệu dạo đầu.

c) Chức năng như một khúc dạo đầu (prélude) của bài thơ: Đặt ngay sau hai câu gợi không gian Tây Ban Nha, dòng "li-la li-la li-la" vang lên như tiếng đàn mở màn, dẫn dắt người đọc bước vào thế giới nghệ thuật của Lor-ca. Nó cho thấy đặc trưng của thơ Thanh Thảo: thơ mang đậm chất nhạc, chịu ảnh hưởng của trường phái thơ tượng trưng – siêu thực, lấy âm thanh làm phương tiện biểu đạt cảm xúc.

Nhận xét chung: Nhạc tính của dòng thơ được tạo nên bằng cách mô phỏng âm thanh, điệp âm – điệp vần và nhịp điệu láy đều, khiến câu thơ không chỉ được "đọc" mà còn được "nghe" như một đoạn nhạc, góp phần khắc hoạ hình tượng người nghệ sĩ Lor-ca gắn liền với tiếng đàn ghi ta.