Giải Câu hỏi trang 112 SGK Ngữ văn 12

Gợi ý trả lời

Bối cảnh của câu hỏi: Câu hỏi được đặt ra ở đoạn giữa truyện, khi cuộc đi săn của ông Diểu đã bước vào thời điểm căng thẳng nhất. Ông Diểu vừa bắn trúng con khỉ đực đầu đàn khiến nó bị thương, rơi xuống; con khỉ cái liều mình lao ra cứu bạn tình, còn con khỉ con cũng xuất hiện bám theo. Trước mắt ông Diểu lúc này là cả một "gia đình" khỉ đang hoảng loạn, đau đớn.

Tình thế mà ông Diểu đang đối diện:

- Về *hành động săn bắn*: ông đã gây ra vết thương cho con khỉ đực, con mồi không chết ngay mà quằn quại, kêu la thảm thiết. Ông rơi vào thế đã "ra tay" nhưng chưa thể dứt điểm, buộc phải chứng kiến nỗi đau của con vật do chính mình gây ra.

- Về *tình cảm và đạo đức*: ông chứng kiến tình nghĩa của loài vật — con khỉ cái bất chấp nguy hiểm, bất chấp cả khẩu súng để cứu con khỉ đực; con khỉ con hoảng sợ. Cảnh tượng ấy khơi dậy trong ông sự bối rối, day dứt, lòng trắc ẩn, khiến ông không còn giữ được tâm thế của một người đi săn lạnh lùng, đắc thắng.

- Về *lựa chọn*: ông đứng giữa hai ngả — một bên là bản năng và mục đích của người thợ săn (bắt bằng được con mồi, mang "chiến lợi phẩm" về), một bên là tiếng gọi của lương tâm, của tình thương trước sự sống đang bị hủy hoại. Ông phải quyết định: tiếp tục dồn ép, giết con vật, hay buông tha nó.

Khái quát: Đây là *tình thế tiến thoái lưỡng nan* mang tính thử thách nhân tính — ông Diểu bị đặt vào thế phải lựa chọn giữa thỏa mãn ham muốn chinh phục của người đi săn và sự thức tỉnh của lòng nhân ái trước nỗi đau và tình nghĩa của tự nhiên. Chính tình thế này mở đầu cho quá trình chuyển biến nhận thức, cảm xúc của nhân vật ở phần sau truyện.