Giải Câu hỏi trang 70 SGK Ngữ văn 12
Đề bài
Chia sẻ những hiểu biết của bạn về giáo dục khai phóng.
(văn bản: Giáo dục khai phóng ở Việt Nam nhìn từ Đông Kinh Nghĩa Thục - Nguyễn Nam)
Gợi ý trả lời
Chia sẻ hiểu biết về giáo dục khai phóng
Đây là câu hỏi chuẩn bị (trước khi đọc), nhằm khơi gợi vốn hiểu biết và trải nghiệm của bản thân. Có thể trình bày theo các ý sau:
a) Cách hiểu khái niệm "giáo dục khai phóng":
"Khai phóng" nghĩa là *mở ra* và *giải phóng*. Giáo dục khai phóng (liberal education / liberal arts education) là mô hình giáo dục hướng tới việc giải phóng năng lực tư duy và phát triển con người một cách toàn diện, tự do, chứ không chỉ đào tạo một nghề nghiệp hay một kỹ năng chuyên biệt. Mục tiêu cốt lõi là đào tạo nên những con người có tri thức rộng, biết suy nghĩ độc lập, có tinh thần phản biện và khả năng tự học suốt đời.
b) Những đặc điểm cơ bản:
- Trang bị nền tảng kiến thức *rộng và liên ngành* (khoa học tự nhiên, khoa học xã hội, nhân văn, nghệ thuật…) thay vì chỉ đi sâu một lĩnh vực hẹp.
- Đề cao *tư duy phản biện*, khả năng lập luận, đặt câu hỏi và tự tìm kiếm chân lí, thay vì tiếp nhận kiến thức một chiều, thụ động.
- Coi trọng việc hình thành *nhân cách, phẩm giá và năng lực làm chủ bản thân* của người học; người học là chủ thể chủ động.
- Hướng tới sự *tự do và trách nhiệm công dân*: giúp con người có khả năng tham gia một cách có hiểu biết vào đời sống xã hội.
c) Liên hệ với văn bản sắp đọc:
Tinh thần giáo dục khai phóng từng được thể hiện trong lịch sử Việt Nam qua phong trào Đông Kinh Nghĩa Thục (1907): một mô hình trường học mới đề cao việc mở mang dân trí, canh tân tư tưởng, học những điều thiết thực và tiến bộ, từ bỏ lối học khoa cử giáo điều, sáo mòn. Đây chính là biểu hiện sớm của tư tưởng giáo dục khai phóng ở nước ta.
d) Suy nghĩ của bản thân:
Trong bối cảnh ngày nay, giáo dục khai phóng có ý nghĩa quan trọng: giúp người học thích ứng với một thế giới thay đổi nhanh, biết sáng tạo, tự chủ và học tập suốt đời, thay vì chỉ ghi nhớ kiến thức có sẵn. (Đây là câu hỏi mở, có thể trình bày quan điểm riêng miễn là hợp lí và thuyết phục.)
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.