Sách giáo khoa Ngữ văn 12 Tập hai

Giải Câu 7 trang 51 SGK Ngữ văn 12

Bước vào đời (trích Nhớ nghĩ chiều hôm – Đào Duy Anh)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Qua đoạn trích, bạn rút ra bài học gì về sự lựa chọn hướng đi khi đứng trước ngưỡng cửa cuộc đời?
(văn bản: Bước vào đời (trích Nhớ nghĩ chiều hôm) – Đào Duy Anh)

Gợi ý trả lời

Đây là câu hỏi liên hệ, vận dụng, yêu cầu người đọc rút ra bài học cho bản thân từ trải nghiệm "bước vào đời" của nhà sử học Đào Duy Anh. Có thể trình bày theo các ý sau:

a) Bài học về việc xác định và kiên định với lí tưởng, hướng đi của mình

Trong đoạn trích, chàng thanh niên Đào Duy Anh đứng trước ngưỡng cửa cuộc đời với nhiều ngả rẽ: có thể chọn con đường yên ổn, có danh phận (làm công chức, sống an nhàn theo lối thông thường), nhưng tác giả đã dám từ bỏ sự ổn định để dấn thân theo tiếng gọi của lí tưởng yêu nước và khát vọng cống hiến cho dân tộc. Từ đó, bài học rút ra là: khi đứng trước ngưỡng cửa cuộc đời, mỗi người cần xác định cho mình một lí tưởng, một mục đích sống rõ ràng và kiên trì theo đuổi nó, không để hoàn cảnh hay những cám dỗ an toàn trước mắt làm lung lạc.

b) Bài học về tinh thần dám dấn thân, dám chấp nhận thử thách

Sự lựa chọn hướng đi không dễ dàng, nó đòi hỏi dũng khí dám từ bỏ cái quen thuộc, an toàn để bước vào con đường nhiều chông gai, bất định. Hành trình của Đào Duy Anh cho thấy: tuổi trẻ cần có bản lĩnh, dám nghĩ dám làm, dám trả giá cho lựa chọn của mình; chính những thử thách và cả thất bại trên con đường đã chọn mới tôi luyện nên nhân cách và sự trưởng thành.

c) Bài học về sự lựa chọn gắn liền với trách nhiệm, lợi ích chung

Điểm đáng quý trong lựa chọn của tác giả là hướng đi ấy không chỉ vì lợi ích cá nhân mà gắn với vận mệnh của đất nước, với khát vọng đóng góp cho xã hội. Bài học cho tuổi trẻ hôm nay: một hướng đi có giá trị là hướng đi hài hòa được giữa đam mê, năng lực của bản thân với lợi ích của cộng đồng, của quê hương, đất nước.

d) Liên hệ bản thân

Đứng trước ngưỡng cửa cuộc đời (chọn ngành học, nghề nghiệp, cách sống), em học được rằng cần: hiểu rõ bản thân (sở thích, năng lực), xác định mục tiêu phù hợp, chủ động trang bị tri thức và bản lĩnh, dám chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình và luôn hướng tới những giá trị tốt đẹp, có ích. Mỗi lựa chọn đều có cái giá của nó, nhưng chỉ khi dám chọn và dám đi đến cùng, con người mới thực sự làm chủ cuộc đời mình.

*(Lưu ý: Đây là câu nghị luận mở, học sinh có thể trình bày quan điểm riêng, miễn là lí giải hợp lí, thuyết phục và bám sát nội dung đoạn trích.)*

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.