Giải Bài 3 trang 50 SGK Ngữ văn 11
Đề bài
Đến với Mũi Cà Mau, tác giả liên tưởng đến những nhà thơ, nhà văn nào đã có duyên nợ với vùng đất này? Những liên tưởng đó có ý nghĩa gì?
(văn bản: Cà Mau quê xứ (Trích Uống cà phê trên đường của Vũ) – Trần Tuấn)
Gợi ý trả lời
a) Những nhà thơ, nhà văn mà tác giả liên tưởng đến khi đến với Mũi Cà Mau
Đặt chân đến Mũi Cà Mau – vùng đất tận cùng phía Nam của Tổ quốc – tác giả Trần Tuấn nhớ đến những nhà văn, nhà thơ từng có "duyên nợ", từng viết về mảnh đất này:
- Nguyễn Tuân – nhà văn có những trang viết về vùng Đất Mũi, về Cà Mau.
- Anh Đức – nhà văn gắn bó máu thịt với đất và người Nam Bộ, với những trang văn thấm đẫm tình yêu quê hương sông nước.
- Xuân Diệu – nhà thơ với hình ảnh mũi đất cuối trời luôn vươn ra, bồi đắp thêm cho Tổ quốc ("Tổ quốc tôi như một con tàu / Mũi thuyền ta đó – mũi Cà Mau").
- Nguyễn Ngọc Tư – nhà văn của chính vùng đất Cà Mau, người đã đưa cảnh và người nơi đây vào trang viết.
Đó đều là những cây bút đã từng rung động, từng viết nên những trang văn, câu thơ về Cà Mau, khiến vùng đất này trở nên quen thuộc, thiêng liêng trong tâm thức bao thế hệ bạn đọc.
b) Ý nghĩa của những liên tưởng đó
- Những liên tưởng cho thấy Mũi Cà Mau không chỉ là một địa danh địa lí mà còn là một vùng đất giàu trầm tích văn hóa, văn học, từ lâu đã trở thành nguồn cảm hứng của biết bao nhà văn, nhà thơ.
- Việc nhớ về những người đi trước thể hiện tấm lòng trân trọng, tri ân của tác giả đối với các bậc tiền bối, đồng thời cho thấy một "tâm thế" đặc biệt khi đến Cà Mau: đến không chỉ bằng đôi chân của người lữ khách, mà còn bằng hành trang văn chương đã được bồi đắp qua những trang sách.
- Những liên tưởng ấy tạo nên sự nối kết giữa hiện tại và truyền thống, giữa trải nghiệm trực tiếp của tác giả với những xúc cảm, hình dung đã có sẵn trong văn học; nhờ đó, cảm xúc về Cà Mau trở nên sâu lắng, đa chiều hơn.
- Qua đó, tác giả cũng ngầm khẳng định tình yêu, niềm tự hào về mảnh đất tận cùng Tổ quốc – nơi hội tụ vẻ đẹp của thiên nhiên, con người và chiều sâu văn hóa, khơi dậy trong lòng người đọc tình yêu quê hương, đất nước.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.