Giải Câu hỏi trang 36 SGK Lịch sử và Địa lí 9
Đề bài
NGỮ LIỆU: Năm 1941, Đảng Cộng sản Đông Dương nhận định: "Trong lúc này quyền lợi của bộ phận, của giai cấp phải đặt dưới sự sinh tử, tồn vong của quốc gia, của dân tộc. Trong lúc này nếu không giải quyết được vấn đề dân tộc giải phóng, không đòi được độc lập, tự do cho toàn thể dân tộc, thì chẳng những toàn thể quốc gia dân tộc còn chịu mãi kiếp ngựa trâu, mà quyền lợi của bộ phận, giai cấp đến vạn năm cũng không đòi lại được".
(Văn kiện Đảng toàn tập, Tập 7, NXB Chính trị quốc gia, 2000, tr. 113)
Theo em, vấn đề "sinh tử, tồn vong của quốc gia, của dân tộc" trong giai đoạn lịch sử này là gì? Đảng Cộng sản Đông Dương đã lãnh đạo nhân dân Việt Nam giải quyết vấn đề đó như thế nào?
Gợi ý trả lời
a) Vấn đề "sinh tử, tồn vong của quốc gia, của dân tộc" trong giai đoạn lịch sử này là gì?
Giai đoạn 1941, nhân dân Việt Nam phải chịu cảnh "một cổ hai tròng": vừa bị thực dân Pháp, vừa bị phát xít Nhật áp bức, bóc lột; cả dân tộc "chịu mãi kiếp ngựa trâu". Vì vậy, vấn đề "sinh tử, tồn vong của quốc gia, của dân tộc" chính là vấn đề giải phóng dân tộc — đánh đuổi đế quốc, phát xít để giành lại độc lập, tự do cho toàn thể dân tộc Việt Nam. Đây là nhiệm vụ hàng đầu, cấp bách; quyền lợi của bộ phận, của giai cấp phải đặt dưới quyền lợi sống còn của cả quốc gia, dân tộc.
b) Đảng Cộng sản Đông Dương đã lãnh đạo nhân dân Việt Nam giải quyết vấn đề đó như thế nào?
- Đề ra chủ trương đúng đắn: Tháng 5 - 1941, Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng (do Nguyễn Ái Quốc chủ trì tại Pác Bó, Cao Bằng) đã đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc lên hàng đầu, quyết định thành lập Mặt trận Việt Minh (ngày 19 - 5 - 1941) để đoàn kết, tập hợp mọi tầng lớp nhân dân.
- Chuẩn bị lực lượng: Đảng và Mặt trận Việt Minh xây dựng lực lượng chính trị của quần chúng, lực lượng vũ trang (Cứu quốc quân, Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân - 12 - 1944) và căn cứ địa cách mạng (Cao - Bắc - Lạng), tích cực chuẩn bị cho khởi nghĩa vũ trang.
- Chớp thời cơ, phát động Tổng khởi nghĩa: Khi phát xít Nhật đầu hàng Đồng minh (8 - 1945), thời cơ chín muồi, Đảng phát động Tổng khởi nghĩa tháng Tám năm 1945. Chỉ trong khoảng hai tuần, nhân dân cả nước đã nổi dậy giành chính quyền thắng lợi.
- Giành độc lập: Ngày 2 - 9 - 1945, tại Quảng trường Ba Đình (Hà Nội), Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, chấm dứt ách thống trị của đế quốc, phát xít, đưa dân tộc ta bước vào kỉ nguyên độc lập, tự do.
→ Như vậy, dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhân dân Việt Nam đã giải quyết thành công vấn đề "sinh tử, tồn vong" của dân tộc: giành được độc lập, tự do cho Tổ quốc.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.